WERELDOMROEP

,,Dit is een oproep voor de familie De Vries uit Amsterdam, reizend in een blauwe Volkswagen Golf met kenteken...'' Wie van thuisblijvers spoorzoekers dreigt te maken, heeft altijd nog Radio Nederland Wereldomroep. Dagelijks zendt de omroep de oproepen van de ANWB Alarmcentrale uit.

Nederlands `stem in den vreemde' doet echter veel meer. Sinds 1947 verzorgt de Wereldomroep radio-uitzendingen en sinds 1996 ook televisie-uitzendingen voor Nederlanders in het buitenland. De omroep maakt radio- en tv-programma's in zeven talen, waaronder Engels, Frans, Indonesisch en Papiamentu. De website www.wereldomroep.nl biedt nieuws en achtergronden over Nederland in het Nederlands en Engels. En het Radio Nederland Training Centre verzorgt trainingen voor radio- en tv-personeel.

De Wereldomroep doet veel. Zoveel dat het Commissariaat voor de Media en het ministerie van OC&W zich afvragen in hoeverre het huidige, brede beleid nog voldoet. De omroep, die wordt gefinancierd uit publieke middelen, heeft bovendien jaarlijks een tekort van 1,8 miljoen euro. Dat kon altijd worden aangezuiverd vanuit de reserve, maar als er niets verandert gaat de Wereldomroep op termijn failliet.

Directeur L. Bouwens presenteerde op 15 januari dan ook een plan waarin de omroep bezuinigt om ruimte te scheppen voor nieuw beleid. Het aantal uitzendingen via de kortegolf voor Nederlanders in het buitenland wordt in de wintermaanden verminderd. Voor Nederlandse uitzendingen zal minder eigen materiaal worden geproduceerd en nauwer worden samengewerkt met de binnenlandse publieke omroep. In de buitenlandse programma's komt meer ruimte voor Nederlandse thema's en juist minder voor nieuws.

Op internet werkt de Wereldomroep nu samen met de Arabische nieuwszender Al-Jazira. Maar als het aan Bouwens ligt, zullen er ook activiteiten worden ontplooid voor gebieden waar veel immigranten vandaan komen, zoals Turkije, Marokko, China, de Antillen en Suriname. Verder wil de directie programma's en projecten laten sponsoren door overheden en internationale organisaties.

Hoewel de journalistieke onafhankelijkheid volgens Bouwens ,,een van de belangrijkste kroonjuwelen van de Wereldomroep is'', heeft vooral dit voornemen geleid tot kritiek van vakbonden en personeel. ,,De gerezen zorgen over de journalistieke onafhankelijkheid worden onvoldoende weggenomen'', aldus de journalistenvakbond NVJ, het CNV en de ondernemingsraad en de Programmastatuutcommissie van de Wereldomroep in een gezamenlijke verklaring.

Het personeel vindt verder dat er een grote tegenstelling bestaat tussen de vaagheid van de nieuwe plannen en de concreetheid van het voorgenomen massaontslag. Van de circa 350 arbeidsplaatsen zouden er circa 60 moeten verdwijnen. Volgens directeur Bouwens is dat aantal ,,een indicatie''. Bovendien komen er in de plannen van de directie ten minste 15 nieuwe banen bij en is er 6 miljoen euro beschikbaar voor projecten. Het nieuwe beleid zou al komend najaar moeten worden ingevoerd. ,,Een onacceptabel tijdschema'', menen de vakbonden. Een nieuwe wereldomroep voor een nieuwe eeuw, zoals het rapport van de directie heet, loopt waarschijnlijk enige vertraging op.