Uitzet van Gero als toppunt van moderne smaak

`Geef Gero!' staat er in gestileerde letters op de kaft van de Prijzencourant uit 1930. Wat er gegeven moet worden is op de achtergrond afgebeeld: bestek, bekers, bonbonschalen, roomstelletjes en sigarettenkokers van staalfabriek Gero. Aan wie gegeven moet worden is wel duidelijk: jubilarissen, verloofden die hunkeren naar een uitzet, gezinnen met uitbreidingsplannen. En gegeven werd er. Zelfs nu nog is het haast onmogelijk om een Nederlandse familie te vinden waar geen tafelgerei van de fabriek uit Zeist in de la ligt. De tentoonstelling Geef Gero! in het Drents Museum te Assen zal voor veel bezoekers een feest der herkenning zijn.

De populariteit van de Gero-artikelen, die vanaf 1912 op de markt kwamen, was deels te danken aan het feit dat het zogenaamde tafelzilver geen echt zilver was, maar verzilverd witmetaal of roestvrij staal – harde materialen die niet krasten of vlekten en bovendien betaalbaar waren. Om de kosten te drukken produceerde Gero verschillende modellen op basis van dezelfde blauwdrukken. Dit wordt mooi geïllustreerd met een uitzonderlijk grote collectie messenscherpers, die allemaal min of meer hetzelfde zijn, afgezien van het handvat dat afwisselend gemaakt is van nepbeen, hout of metaal.

Gero couverts waren bedoeld voor de middenklasse en dat is aan de ontwerpen af te zien. Vooral in de beginjaren is de vormgeving bijzonder traditioneel. Een Maggifleshouder is versierd met een klapwiekende vogel en royaal loof, een kaasschaaf met ornamentele steel heet schaamteloos `Oud-Hollandsch'. Later werden er bekende sierkunstenaars aangetrokken die moderner en uitdagender ontwerpen maakten. Vooral Chris van der Hoef liet zich in de jaren twintig en dertig steeds meer inspireren door Bauhaus en vooral Art Deco. Zijn lepeltjes met gestileerde bloemmotieven moeten in 1925 het toppunt van vooruitstrevende smaak zijn geweest. En de curieuze tinnen boekensteunen in de vorm driehoekige uilen uit 1933 zijn een perfect voorbeeld van de no-nonsense-esthetiek van de Amsterdamse School.

Gero nodigde ook freelance ontwerpers uit, onder wie de grote glasontwerper Andries Copier. Zijn strakke bowlstel van lichtgroen glas en Gero-zilver uit 1933 neemt terecht een ereplaats op de tentoonstelling in. De belangrijkste ontwerper uit latere tijd is de Deen Georg Nilsson. Zijn sobere, typisch Scandinavische ontwerpen bepaalden decennialang het gezicht van de collectie en ogen ook nu nog heel eigentijds.

De Assense tentoonstelling is bijzonder compleet. De bijbehorende publicatie vertelt het hele verhaal van dit stukje Nederlandse cultuurgeschiedenis: in 1975 ging Gero failliet en werd de fabriek overgenomen door de Koninklijke Van Kempen & Begeer. Er werden geen uitzetten meer aangeschaft en jubilarissen kregen een vliegreis naar de Costa Brava aangeboden. Niemand gaf meer Gero.

Tentoonstelling: Geef Gero! Art Deco-ontwerpen in metaal. T/m 16 febr in Het Drents Museum, Brink 1, Assen. Di t/m zo 11-17u. Inl: 059-2377773 of www.drentsmuseum.nl. Catalogus: 29,50 €.