Porto Alegre kijkt niet naar Davos

Voor de derde keer wordt in Brazilië een `tegenforum' georganiseerd. Net als in Davos liggen ook hier de woorden `Irak', `VS' en `oorlog' op ieders lippen.

`Davos' is niet langer een begrip in de Zuid-Braziliaanse stad Porto Alegre, waar dit jaar voor de derde keer het World Social Forum wordt gehouden. Alleen even, tijdens een grote demonstratie gisteren, werd president Luíz Inacio da Silva opgeroepen niet naar het World Economic Forum in Davos te gaan. ,,Lula, word geen slaaf van de imperialisten!'', riepen de ruim 40.000 demonstranten.

Het is opmerkelijk dat `Davos' zo weinig wordt genoemd. Het World Social Forum begon in 2001 als tegenhanger van het World Economic Forum. Activisten wilden laten zien dat de managers en directeuren die zich in de Zwitserse Alpen verzamelden niet alleen, en afgezonderd van de rest van de wereld, het recht hadden te beslissen hoe de wereld eruit moet zien. De zogenoemde antiglobalisten verzamelden zich in Brazilië om een plan te bedenken voor een `andere', meer gelijkwaardige, socialere en milieuvriendelijkere wereld. Ze bepleiten de afschaffing of hervorming van neoliberale instellingen als de Wereldhandelsorganisatie, het Internationaal Monetair Fonds en van het World Economic Forum.

Niet langer. `Davos', de WTO en het IMF worden nog genoemd, maar zijn niet langer de belangrijkste reden voor de oproep van antiglobalisten voor een `andere' wereld. Waar men het over heeft in Porto Alegre is de oorlog tegen Irak. `Teach love, not war' staat er op vele T-shirts en spandoeken geschreven.

,,We moeten laten zien dat we het Amerikaanse imperialisme niet voor lief nemen'', zegt de Italiaan Gregori Malavolti. ,,Dat wij, de rest van de wereld en vooral Europa, laten horen dat we ook een stem hebben.'' Bebaard, op sandalen en gekleed in een socialistisch rood shirt met de Latijns-Amerikaanse held Che Guevara, is hij een van de typische forumbezoekers. Twee keurig geklede vertegenwoordigers van een Amerikaanse regeringsinstelling die ,,niet willen worden geciteerd'' keken verwilderd om zich heen, geschokt door het openlijk beleden socialisme, en vooral anti-Amerikanisme.

Het grootste spandoek tijdens de demonstratie liet doorgestreepte letters `USA' zien, met daaronder `resista' (verzet). Op diverse manieren werd ook de Amerikaanse president Bush, en met hem de `McDonaldisering van de wereld', op de hak genomen. Engels is, na Portugees, Spaans, Frans en Italiaans, de vijfde taal in Porto Alegre, en wordt liever niet gesproken, want `het moet afgelopen zijn met de tirannie van de Engelse taal', vermeldde een Frans spandoek. [Vervolg PORTO ALEGRE: pagina 13]

PORTO ALEGRE

'Is dat wat ik wil?'

[Vervolg van pagina 9] De demonstranten van het World Social Forum geloven wel dat de oorlog het antiglobalistische doel van een andere wereld dichterbij kan brengen. ,,Mensen gaan nadenken over de toestand in de wereld. Is dit wat ik wil? De onschuld en oogkleppen vallen weg'', meent de 28-jarige Amerikaanse Laura Raymond. ,,Misschien niet in Amerika'', voegt ze toe, ,,maar wel in de rest van de wereld.'' De conferentie zelf, die vandaag met ruim 1.700 workshops en seminars begint en waaraan volgens de organisatie 100.000 mensen aan meedoen, is inmiddels verworden tot een antiglobalistische praatgroep. Overal, in iedere hoek van de stad, zitten delegatieleden van uiteenlopende groepen als Oxfam, Greenpeace of Attac te converseren. De delegatieleden komen zowel uit de westerse wereld, als uit ontwikkelingslanden. Onder meer het Vaticaan en Tibet stuurden vertegenwoordigers, Europarlementariërs en ook de Belgische minister van Energie Oliviera, zijn aanwezig.

Vorig jaren leidde het gepraat niet tot één conclusie, één agenda of zelfs maar één idee over hoe de wereld eruit zou moeten zien. De deelnemers vonden dat niet nodig, omdat iedereen het recht heeft op een eigen mening. Twaalf maanden later is op die hoeveelheid aan meningen en ideeën wel kritiek. Lars Bohn vertegenwoordigt de organisatie Attac die pleit voor invoering van de `Tobin tax', belasting op financiële transacties. Hij meent dat het forum wel bekender is geworden, maar dat ,,niet genoeg gewone mensen de ideeën oppikken''. Hoewel er meer mensen zijn dan voorgaande jaren, zijn de aanwezige organisaties vrijwel dezelfde, constateert hij. Ook anderen praten over een `feest', met muziek, vegetarisch en ongespoten eten, en vooral veel netwerken en kaartjes uitwisselen.