De buitenkant van glamour

Wanneer de Engelse journalist Toby Young het aanbod krijgt om voor het New-Yorkse blad Vanity Fair te werken, lijkt een droom uit te komen. Vlak daarvoor was zijn carrière als hoofdredacteur van het Britse blad The Modern Review, een tijdschrift waarin populaire cultuur op een serieuze manier werd behandeld, mislukt.

De overgang van het Britse naar het Amerikaanse blad blijkt echter groot. Misschien wel vooral omdat Young van hoofdredacteur verwordt tot een soort manusje van alles – een rol waar enige bescheidenheid op zijn plaats is. En het is nu net deze karaktereigenschap die Young niet erg bezit. Bovendien is New York zó typisch Amerikaans, dat hij al snel tegen wil en dank de rol van de archetypische Brit speelt.

Young maakt zich dan ook niet erg geliefd en wordt bestempeld als `triest', `klootzak', `een rat, een slang, een stinkdier' (om enkele typeringen te noemen die hij trots op zijn eigen website heeft gezet). In How to Lose Friends & Alienate People beschrijft hij deze ontwikkeling van jong talent tot `rat', een relaas dat dankzij zijn zelfrelativering zeer aansprekend is. De confrontaties tussen Engelse humor en Amerikaanse politieke correctheid, en de vele personages die hun verbazing met een kirrend `O my God...' uiten, leveren daarin de geestigste passages op. Half vervreemd en half jaloers speelt Young de onbeschofte eigenwijs in een oppervlakkige wereld.

Het is bovendien aangenaam treurig om te lezen hoe hij maar niet beseft dat het gemak waarmee zijn collega's zich in de wereld der beroemdheden begeven, alleen is weggelegd voor wie ook daadwerkelijk succes heeft. Het succes dat hij maar niet bereikt: zijn ideeën worden afgeschoten door de hoofdredactie, zijn organisatietalent blijkt nihil, en zelfs op de meest exclusieve feestjes blijft hij de jongen die door niemand ten dans wordt gevraagd.

Bij vlagen heeft het verslag van Youngs wederwaardigheden iets weg van een Hollywood-komedie of een sitcom. Het boek zou best verfilmbaar zijn, inclusief de wel erg goede afloop. Want hoewel Young als journalist bij Vanity Fair mislukt, wordt dat niet de conclusie van zijn boek. De aftocht terug naar Londen is geen nederlaag maar een nieuw begin. Een tamelijk ongeloofwaardig slot; het zal dus wel waar zijn. Maar voordat het zover is, is How to Lose Friends & Alienate People een fraai verslag van de buitenkant van Amerikaanse glamour. Young wil ons doen geloven dat er alleen die buitenkant is, maar of dat waar is, valt op basis van zijn boek niet na te gaan.

Zelf plaatste hij zijn vraagtekens bij zijn conclusie toen hij na 11 september 2001 naar New York terugkeerde. Zó oppervlakkig en zielloos bleek de stad toch niet te zijn, schreef hij in The Observer. Maar echt helemaal toegeven wilde hij niet: met zijn vermoeden dat de golf van menselijkheid slechts een paar maanden zou standhouden, gaf hij er toch vooral blijk van dat het nooit meer goed komt tussen hem en New York.

Toby Young: How to Lose Friends & Alienate People. Abacus, 342 blz. €14,75. Vertaald als Hoe je vrienden verliest en anderen kwijtraakt, Vassallucci, €18,50.