Zwevend surfen

Een veganistisch stemadvies? Of een homoseksuele raadgeving? Zwevende kiezers hebben op internet de keus uit tientallen kieswijzers. Een overzicht.

Laten we eerlijk zijn, u zweeft vast ook nog. Over nog geen week zijn de verkiezingen al en de keuze is nog nooit zo moeilijk geweest: welke kieswijzer op internet moet u in vredesnaam consulteren om op een bevredigend stemadvies uit te komen? Dat u dus niet het advies krijgt SGP te stemmen terwijl u een kerk niet zou herkennen als u er een zag, of SP terwijl u niets liever zou willen dan oorlog in Irak. Nee, u wilt een goed, degelijk stemadvies dat precies die partijen suggereert waartussen u zweeft en dat daar een neuslengtewinnaar bij aangeeft. Maar u kunt niet alle tientallen stemhulpjes raadplegen – het doorlezen van alle partijprogramma's zou nog sneller gaan. Hoe vindt u de kieshulp die bij u past?

Als tijd inderdaad belangrijk voor u is, bent u het best af met een kieshulp die uitzoekt of u zich nog steeds kunt vinden in de partij waarop u vorige keer stemde. De Stemduivel op www.watstemje.nl legt u acht stellingen voor over uw voorheen favoriete partij. `Effe checken' van de KRO kan het zelfs met zes af (www.kro.nl/effechecken/effecheckentest.asp); de Partijwijzer van de VARA heeft er tien nodig (sites.omroep.nl/vara/partijwijzer/).

Als blijkt dat u niet meer op die partij moet stemmen, of als u zich sowieso breder wilt oriënteren, zijn de Kieshulp van kennisnet (www.kennisnet.nl/thema/verkiezingen/kieshulp/index.html) en de Stemwijzer (www.stemwijzer.nl) redelijk snelle alternatieven, die hun resultaten in nette staafdiagrammetjes presenteren. De Kieshulp bevat 41 niet al te ingewikkelde stellingen waarmee u het eens of oneens mag zijn, en ook `helemaal eens' of `helemaal oneens'. Neutraal kan niet. Dat kan wel weer bij de 30 stellingen van de net iets uitgebreidere Stemwijzer (die ook de optie biedt om sommige stellingen extra gewicht te geven), maar als u daar te vaak `neutraal' of `geen mening' invult, krijgt u geen advies.

Heeft u er echt `zin an', dan kunt u de uitgebreide, zorgvuldig samengestelde stemtest van Writer's Block invullen (www.writersblock.net/verk2003/) – de test start na klikken op de button `Kom maar op, ik heb er zin an!'. Op tien thema's worden de standpunten van de acht grootste partijen (of minder, u mag kiezen welke) naast elkaar gezet, waarbij ook het belang van elk thema kan worden aangegeven. De Kieshulp van Kunstbus is minder mooi vormgegeven, maar even omvangrijk: tien thema's met zes tot tien vragen elk, aan elke vraag kan extra gewicht worden gegeven, en de uitslagen kunnen per thema worden opgevraagd. Het is alleen gek dat de kunstsite het thema `kunst en cultuur' niet heeft opgenomen – evenmin als vrijwel alle andere stemhulpjes, overigens. Bij de Stembox (www.stembox.nl) is `kunst en cultuur' wel vertegenwoordigd, zij het in één categorie met `media en sport'. Er worden twee tot vijf vragen gesteld over elk van dertien thema's, en de resultaten zijn in staafgrafiekvorm opvraagbaar, zowel algemeen als per thema. Vooral de resultaten per thema kunnen uiterst verrassend zijn.

Wie zoveel tijd heeft dat hij één van die drie tests kan invullen, kan overwegen om toch zelf in de partijprogramma's te duiken – of in een samenvatting. Op www.kieshulp.nl staat een printeronvriendelijk grote tabel vol piepkleine lettertjes, maar wel overzichtelijker dan de afzonderlijke partijprogramma's.

Wie vooral de poppetjes belangrijk vindt, kan `ken je lijsttrekker' spelen (www.onlijn.nl/kenjelijsttrekker): geef van 40 geanonimiseerde uitspraken van lijsttrekkers aan of u het ermee eens bent, en u ziet met welke lijsttrekker u het politiek gezien het best kunt vinden. Een vergelijkbaar politiek spelletje is te vinden bij de KRO: plaats de juiste uitspraken bij de juiste lijsttrekker (www.kro.nl/effechecken/wiezegtwat.asp). Wie het politieke debat mist, zou het eens kunnen proberen bij De Stemmingmakerij (www.2best.nl), een test die je acht politieke dilemma's voorlegt en je na elke keuze een persoonlijk aanvoelende reactie geeft.

En dan is er nog de doelgroepspecifieke stemwijzer. Voor homoseksuelen is er www.gayvote.nl, waarschijnlijk de enige stemhulp die erin slaagt linksige types naar de LPF te verwijzen. Vegetariërs en veganisten die willen weten wat hun diervriendelijke soortgenoten stemmen, kunnen terecht op www.vegatopia.com. En bij het Centrum Individu en Samenleving (www.cisasite.nl/politiek.htm) kunt u de standpunten van politieke partijen bekijken op het gebied van `de sociale en economische positie van singles'.

CISA heeft daarvoor trouwens niet geput uit partijprogramma's, maar de partijen gevraagd op een aantal stellingen te reageren. Ook de Federatie van Kunstenaarsverenigingen – die de kunstlacune in kieshulpland ook was opgevallen – heeft op die manier een stemhulp samengesteld (www.fvkv.nl). Het is misschien wel de toekomst van de stemwijzer: laat de politieke partijen zélf vragenlijsten invullen over punten die voor verschillende doelgroepen van belang zijn. Dan hoeven wij kiezers alleen nog maar te beslissen tot welke doelgroep we behoren – wéér een nieuw soort zweven.

    • Ellen de Bruin