Paus hekelt Rusland om tegenwerking

Paus Johannes Paulus II heeft gisteren de Russische regering gevraagd op te houden met het weren van katholieke priesters. De Russisch-orthodoxe kerk verwierp de pauselijke klachten onmiddellijk.

In een toespraak tot het corps diplomatique zei de paus dat het lot van de katholieke gemeenschap in Rusland, ,,die nu al maanden heeft moeten aanzien hoe een aantal van haar priesters niet is teruggekeerd'', hem zeer ter harte gaat. Hij doelde met zijn klacht op de weigering van de Russische autoriteiten om in Rusland werkzame priesters met een niet-Russische nationaliteit na een verblijf in hun eigen land visa voor een terugkeer naar Rusland te geven. In april vorig jaar werd Jerzy Mazur, een Pool die als bisschop in Siberië werkte, een visum geweigerd toen hij naar Rusland wilde terugkeren. Een aantal priesters overkwam hetzelfde. Sommigen hadden tientallen jaren in Rusland gewerkt. ,,De Heilige Stoel verwacht van regeringsautoriteiten concrete besluiten die deze crisis beëindigen'', aldus de paus in zijn toespraak tot de 178 bij het Vaticaan geaccrediteerde ambassadeurs – onder wie de Russische ambassadeur.

De paus brak in zijn toespraak een lans voor een oecumenische dialoog tussen de christelijke kerken en respectering van elkaars standpunten als ,,beste tegengif voor sektarische afwijkingen, fanatisme of religieus terrorisme''. De Russische katholieken, aldus de paus, ,,willen leven met dezelfde waardigheid en vrijheid als hun broeders in de rest van de wereld.''

De Russisch-orthodoxe kerk reageerde onmiddellijk. Vselovod Tsjaplin, plaatsvervangend leider van het departement voor buitenlandse relaties van de Russisch-orthodoxe kerk, vond het ,,verbazingwekkend'' dat het Vaticaan ,,de indruk probeert te wekken dat er een totale vervolging van katholieken in Rusland plaatsheeft, naar aanleiding van individuele gevallen van visumweigering, een recht dat elk land mag uitoefenen''. Hij vond het ook verbazingwekkend dat de paus kritiek had op Rusland, terwijl er andere landen bestaan waar de katholieken werkelijk worden vervolgd – welke landen dat zijn zei Tsjaplin niet.

Een woordvoerder van de Russische regering wilde niet reageren. ,,De vrijheid van godsdienst is in onze grondwet verankerd. De katholieken in Rusland hebben nooit te kennen gegeven dat ze priesters tekortkomen'', zei hij.

De betrekkingen tussen de katholieke kerk en de Russisch-orthodoxe kerk zijn verslechterd sinds het Vaticaan in februari vorig jaar besloot vier provisorische `apostolische administraties' om te vormen tot volwaardige bisdommen. De Russisch-orthodoxe kerk verhevigde naar aanleiding daarvan de verwijten dat het Vaticaan in Rusland probeert zieltjes te winnen ten koste van de orthodoxe kerk.