Een sadistische ontlading

Tussen The Birds (1963) en Frenzy (1972) regisseerde Alfred Hitchcock drie matige films. De meester werd oud. Hij had vier decennia geheerst, met jaarlijks een film, soms zelfs twee, met het ene hoogtepunt na het andere. En toen Marnie, Torn Curtain en Topaz.

Het is de vraag waarom een omroep de moeite neemt om de routineuze spionagethriller Torn Curtain uit te zenden. Misschien vanwege die ene echte Hitchcock-scène. Paul Newman is een Amerikaanse natuurkundige die overloopt naar Oost-Berlijn, maar daar alleen maar blijkt heen te gaan omdat hij daar het geheim van een antikernwapen kan vinden. Daartoe moet hij zich ontdoen van zijn Stasi-begeleider. En dat gaat op zijn Hitchcocks.

De Hitchcock-held is geen held, maar iemand die per ongeluk in een situatie verzeild raakt die heldenmoed vereist. De situatie is: Newman komt in boerderijtje in contact met vrouw die hem weer het land wil uithelpen. Het daglicht is vaal als neon, de keuken waar ze praten boerenbont en de Stasi-agent heeft een lange jas aan van het goedkoopste leer. Alle glamour is uit de film geweken.

Nou is Paul Newman veel gespierder dan echte Hitchcock-mannen als James Stewart of Gary Grant. Maar als hij worstelt met de Stasi is hij toch een hooggeleerde klungel. Met de moed der wanhoop omklemt hij de man, die hem uitlacht: ,,Ik kan je aan met één arm op mijn rug gebonden.'' De vrouw die hem wil helpen, pakt eerst een pistool, bedenkt dan dat een schot te veel lawaai zou maken en grijpt een keukenmes.

Ze loopt op de Stasi-in-houdgreep toe. Die hoont nog: ,,Laat haar dat mes wegdoen, straks snijdt ze jouw vingers eraf.'' Dan steekt ze hem ter hoogte van zijn sleutelbeen. Het lemmet breekt af. Ze laat het mes vallen. De punt steekt door zijn bloes. Dan pakt ze een kolenschop en slaat hem tegen zijn knie, een, twee, drie keer. Hij gaat neer. Newman is opgelucht, maar de Stasi staat weer op en Newman wurgt hem.

Ze rollen over de grond. De vrouw zet de gaskraan van de oven open. Samen met Newman sjort ze de Stasi erheen, steekt zijn hoofd in de oven en we zien langzaam zijn tegenstribbelende handen stilvallen. Newman en de vrouw leunen tegen de oven, hijgen uit als na een heftige vrijscène. Dan sluit zij het gas weer af.

Daarna kan de tv wel uit.

Torn Curtain (Alfred Hitchcock, 1966, VS). Net5, 24.00-2.15u.

    • Bas Blokker