De `kasgraaier' was weerloos

De winkelbaas die een dief zijn neus brak, is vanochtend tot een geldboete veroordeeld. Eigenrichting is ,,uit den boze''.

In de medische verklaring over het letsel dat de beruchte `kasgraaier' bij Albert Heijn opliep, meldt een arts: ,,Zijn neus is gebroken en hij heeft gisteren nog cocaïne gesnoven.'' Dof hoongelach dreunt vanachter het glas van de publieke tribune de Amsterdamse rechtzaal binnen. Die zat vanochtend vol kennissen van twee AH-medewerkers die moesten voorkomen wegens mishandeling van de dief, vorig jaar oktober. Het zijn vooral kooplui van de bij de AH-vestiging gelegen Dappermarkt en andere winkeliers.

Voor de politierechter is het een zaak van dertien in een dozijn: verslaafde graait geld uit kassa (540 euro in dit geval) en rent weg. Verslaafde wordt achtervolgd door filiaalhouder en bedrijfsleider, plus nog twee kennissen, en hij wordt door het viertal overmeesterd. Vervolgens heeft de filiaalhouder, Simon L., met een stomp de neus van de dief gebroken.

Maar deze zaak trok landelijk de aandacht omdat een Telegraaf-journalist hoorde dat de twee mannen zouden worden vervolgd, juist enkele dagen nadat een student was doodgeslagen in Venlo, toen hij twee jongens aansprak op hun gedrag tegenover een oudere vrouw. Geen van de omstanders greep in. De verontwaardiging was groot: burgers die ingrijpen bij een misdrijf worden zélf vervolgd. Prins Bernhard liet De Telegraaf weten dat hij eventuele boetes voor de AH-medewerkers zou betalen.

Dat kan nu, want vanochtend veroordeelde de rechter de filiaalhouder tot een boete van 300 euro, plus nog eens 300 als hij binnen twee jaar voor een soortgelijke kwestie wordt aangehouden. De filiaalhouder zat overigens al in een proeftijd voor twee eerdere geweldsdelicten, gepleegd in 2001. Die proeftijd zou in maart aflopen.

Volgens de officier van justitie gaat het in deze zaak maar om één ding: hebben de AH-medewerkers `gerechtvaardigd fysieke dwang' gebruikt om de dief aan te houden? Of hebben zij zich schuldig gemaakt aan eigenrichting? ,,Dat is uit den boze.''

Uit drie verklaringen van getuigen en die van de filiaalhouder zelf blijkt dat hij de kasgraaier Clifton H. heeft geslagen nádat het viertal hem had overmeesterd. Het mes waarmee de dief het viertal had gedreigd bij de achtervolging, had hij toen al weggegooid. Hij was toen volgens de officier van justitie `weerloos'. Vier andere getuigen – bekenden van de AH-medewerkers – verklaarden dat ze geen geweld hebben gezien. Ongeloofwaardig, oordeelde de officier van justitie, omdat filiaalhouder L. zelf toegaf te hebben gestompt. L. zei vanochtend dat hij die klap op de neus gaf omdat hij ,,zo kwaad was''. Hij had nog 200 euro gevonden in de broekzak van de overmeesterde dief. Eerder had die een deel van de buit op de grond gegooid en gedaan alsof dat alles was. L. schreeuwde `leugenaar!', en gaf een stomp.

Bedrijfsleider Lucas P. is vanochtend vrijgesproken van mishandeling. Hij had alleen op de dief gezeten en diens arm op de rug gehouden. Tijdens de zitting barstte hij even in tranen uit, toen hij verslag deed van de achtervolging. De rechter liet meewegen in zijn oordeel dat P. nooit eerder in aanraking is geweest met justitie. Clifton H., een zelfverklaarde `draaideurcrimineel' is in december veroordeeld tot 6 maanden cel voor diefstal en bedreiging.