`IJzeren rijstkom' verdwijnt

China doorbreekt opnieuw een oud communistisch taboe. Waar het land in november vorig jaar besloot ook kapitalisten toe te laten tot de communistische partij, heeft Peking nu besloten de dertig miljoen staatsambtenaren geen baan voor het leven meer te garanderen. Dat heeft het officiële persbureau Nieuw China vandaag bekendgemaakt.

Van nu af aan moeten ambtenaren in spe een examen afleggen om te zien of ze werkelijk over de vaardigheden beschikken die hun werk vereist. Wie slaagt krijgt een contract aangeboden dat weer kan worden verbroken. Ambtenaren die al in overheidsdienst zijn worden de komende jaren ook allemaal getest. Als ze niet voldoen, volgt ontslag. Ze worden vervangen door jonge, goedgetrainde professionals.

De Engelstalige overheidskrant China Daily noemt de hervorming ,,een vitaal onderdeel van het moderniseringsprogramma van het land''. Een van de eerste gevolgen van de maatregel is waarschijnlijk een verdere beperking van het aantal ambtenaren, en daarmee een broodnodige bezuiniging op de overheidsuitgaven.

Met de maatregel lijkt een einde te komen aan de tijden dat een staatsambtenaar zijn dagen in alle rust al zonnepitten etend en thee drinkend kon doorbrengen boven een vers exemplaar van het Volksdagblad. De laatste jaren is al op grote schaal gesneden in het aantal overheidsbanen, maar het is voor het eerst dat de `ijzeren rijstkom' nu ook voor ambtenaren tot het verleden behoort. Ambtenaren konden tot nu toe niet alleen op levenslang emplooi rekenen, ook draaide de staat op voor hun huisvesting, hun oudedagsvoorziening en hun medische kosten. Er werd zelfs gezorgd voor een nette begrafenis.

Staatsarbeiders zijn die privileges al veel eerder kwijtgeraakt, en het zal ze ongetwijfeld genoegen doen dat ook ambtenaren nu de harde, kapitalistische werkelijkheid van het `socialisme met Chinese kenmerken' aan den lijve ondervinden.