ECB hoopt met Trichet op snelle vrijspraak

Vandaag is in Parijs het proces begonnen over Crédit Lyonnais. Een der beklaagden: Jean-Claude Trichet, beoogd opvolger van Wim Duisenberg.

Met de vraag of het moet doorgaan of niet is vanmiddag het proces begonnen over de vervalste jaarrekeningen van de voormalige staatsbank Crédit Lyonnais. Er staan negen gedaagden in de beklaagdenbank, onder wie Jean-Claude Trichet, gouverneur van de Banque de France en beoogd opvolger van Wim Duisenberg als president van de Europese Centrale Bank (ECB). Duisenberg heeft aangekondigd op 9 juli af te treden. Als het aan Trichet ligt wordt het proces om die reden midden februari afgerond, maar een deel van de verdediging heeft verzocht om uitstel naar aanleiding van nieuwe ingebrachte stukken. Een andere mogelijkheid is dat slechts een deel van het dossier behandeld wordt.

De rechter moet gaan uitmaken wie van de gedaagden verantwoordelijk gehouden kan worden voor het vervalsen van de jaarcijfers en het uiteindelijke bijna-failliet, aan het begin van de jaren negentig, van Crédit Lyonnais. De ambitie van de toenmalige Franse regering om van Crédit Lyonnais één van de grootste banken ter wereld te maken is de belastingbetaler op een rekening van zeker 15 miljard euro komen te staan. Hoewel de bank in 1999 geprivatiseerd werd en inmidels is overgenomen door Crédit Agricole, kost het op de been houden van de bank de Franse staat nog altijd honderden miljoenen euros per jaar.

Voor de 60-jarige Jean-Claude Trichet, de tegelijkertijd flamboyante en om zijn discretie bekendstaande gouverneur van de Banque de France, staat er met het oog op de opvolging van Duisenberg het meest op het spel. Trichet was van 1987 tot 1993 thesaurier-generaal van het ministerie van Financiën en in die hoedanigheid belast met het toezicht op de bank. Hij wordt er door het openbaar ministerie van beschuldigd tegen beter weten in de valse jaarcijfers te hebben goedgekeurd dan wel oogluikend malversaties te hebben toegestaan. Trichet heeft steeds gezegd zich aan de wet gehouden te hebben en met de kennis van destijds niet anders te hebben kunnen handelen dan hij gedaan heeft.

Wil Trichet Duisenberg kunnen opvolgen, dan is het niet alleen van belang dat hij wordt vrijgeproken maar ook dat die vrijspraak op tijd komt. Volgens een controversieel, in 1998 mondeling overeengekomen akkoord zou Duisenberg halverwege zijn mandaat aftreden ten gunste van Trichet. Tot ergernis van Frankrijk heeft Duisenberg zich altijd het recht voorbehouden zelf te bepalen wanneer hij zou opstappen. Dat werkt nu in het voordeel van Trichet, want in mei vorig jaar – toen Duisenberg volgens de Franse lezing van het akkoord had moeten aftreden, zou hij zeker niet in aanmerking zijn gekomen als diens opvolger.

Ook nu is dat zeer de vraag. Hoewel de Fransen vasthouden aan Trichets kandidatuur, zei een radio-commentator vanochtend dat de regering `er niet echt meer in gelooft'. Duisenberg heeft laten weten bereid te zijn langer aan te blijven `indien een soepele overgang' van het presidentschap dat vereist, maar slechts voor `zeer beperkte tijd'. Zelfs als de rechter er inderdaad in slaagt om, naar verwachting, in maart uitspraak te doen in de uiterst complexe en technische kwestie, dan kunnen partijen nog in hoger beroep gaan.

Behalve Trichet verschijnt vandaag onder anderen Jacques de Larosière, oud-gouverneur van de Banque de France, voor de rechter. Een extra complicatie is dat het openbaar ministerie zelf ook in zekere zin in de verdachtenbank staat. Zowel in het aandragen van belastend materiaal als in de dagvaardigingen heeft het parket een zwalkend beleid gevoerd. Zo eiste het in mei vorig jaar nog ontslag van rechtsvervolging van Trichet. Onderzoeksrechter Philippe Courroye besloot in juli die eis niet te honoreren. Ook de nieuwe procureur Yves Bot is het niet eens met zijn voorganger die de eis van ontslag van rechtsvervolging tekende. Hij heeft partijen laten weten dat het Parijse parket `zich opnieuw zijn beoordelingsvrijheid voorbehoudt'. De verdediging zal zeker proberen gebruik te maken van de verwarring bij het OM.

    • Pieter Kottman