BEENMERGSTAMCELLEN IN HARTSPIER GEVEN HERSTEL NA HARTAANVAL

Beenmergstamcellen, ingespoten in het afgestorven gedeelte van de hartspier van patiënten die een hartaanval hebben overleefd, zorgen ervoor dat de patiënt beter hersteld. Dat blijkt uit de eerste experimenten waarbij hartpatiënten hun eigen beenmergcellen kregen geïnjecteerd (The Lancet, 4 jan). De beenmergstamcellen bevorderen het ontstaan van nieuwe bloedvaten, waardoor de bloedvoorziening van de hartspier verbetert.

Aan de universiteit van Rostock (Duitsland) kregen zes hartaanvalpatiënten tijdens een bypassoperatie beenmergstamcellen naast hun hartspier gespoten. Bij vijf van de zes raakte het geïnfarcteerde hartspiergedeelte weer goed doorbloed. De Duitsers onderzochten vooral de veiligheid van de beenmergstamcelinjecties bij hartpatiënten die verder normale zorg kregen. Ze concluderen dat de niet al te hoge dosis stamcellen die ze gaven goed wordt verdragen en ook effect heeft.

Aan de Universiteit van Hong Kong kregen acht patiënten beenmergstamcelinjecties van buiten af op een vijftiental plaatsen in hun hartspier geïnjecteerd. Deze patiënten waren er al te slecht aan toe om nog eens een by-pass-operatie of dotterprocedure te ondergaan. De patiënten werden verder alleen met medicijnen behandeld. Na drie maanden maakten zij per week nog maar gemiddeld 16 in plaats van 26 episoden van ernstige pijn op de borst door. Ze slikten wekelijks nog maar 7 in plaats van 24 nitroglycerinetabletjes (om die ernstige hartpijn te onderdrukken). Ook hun hartspierdoorbloeding was verbeterd en de geïnfarcteerde delen van hun hartspier werkten beter.

Deze eerste onderzoeken werden uitgevoerd zonder controlegroep, wat in deze eerste fase normaal is. Maar het daarom is niet uit te sluiten dat de redelijke resultaten in een onderzoek met controlegroep minder positief uitvallen. Twee Amerikaanse commentatoren in The Lancet houden het er op dat, tot gecontroleerde onderzoeken net zulke goede effecten laten zien, een forse dosis scepsis op zijn plaats is, want eerdere experimenten om de hartspier of de hartbloedvaten na een infarct te regenereren, met fibroblastgroeifactoren, gentherapie en groeifactoren als VEGF zijn uiteindelijk allemaal ``teleurstellend verlopen''.

    • Wim Köhler