Dienstensector boosdoener op kantorenmarkt

De slecht presterende Nederlandse kantorenmarkt heeft het meeste te lijden onder de zakelijke dienstverlening. Die sector heeft vorig jaar 40 procent minder kantoorruimte opgenomen.

Dat blijkt uit een vanochtend verschenen rapport van makelaarsorganisatie DTZ Zadelhoff. Volgens DTZ zijn ,,uitstel van verhuisbeslissingen, het afslanken van bedrijven en bedrijfsbeëindigingen'' de oorzaken van de sterk teruglopende vraag naar kantoorruimte.

Het aanbod van kantoren is ,,nog nooit zo hoog geweest'', stelt DTZ in het rapport. Eind 2002 werd 4,3 vierkante miljoen meter aan kantoren te koop of te huur aangeboden, meer dan twee maal zoveel als in het hele jaar opgenomen werd. De totale opname van kantoorruimte nam vorig jaar af met 15 procent tot 1,7 miljoen vierkante meter.

Overheidsdiensten ,,hebben de markt gered'', zo stellen de DTZ-onderzoekers. Deze sector nam vorig jaar 50 procent meer kantoorruimte op, met name dankzij grootschalige transacties van de Rijksgebouwendienst en het Centrum voor Werk en Inkomen (CWI, het voormalige arbeidsbureau) en het Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV).

Verhuurders van winkelruimte hebben het moeilijk gekregen. Het aanbod van winkelruimte is met 40 procent toegenomen, deels het gevolg van het afstoten van de Basismarktpanden door moederconcern Laurus. Met name panden in perifere winkelcentra staan vaker leeg.

Voor het komende jaar verwacht DTZ Zadelhoff nog geen opleving van de kantorenmarkt. Het aanbod zal ,,onverminderd hoog'' blijven en vooral oudere gebouwen zullen zonder renovatie moeilijk verhuurbaar blijven.

De markt is volgens de onderzoekers het afgelopen jaar definitief omgeslagen in een `vragersmarkt'. Huurprijzen zijn nog niet noemenswaardig gedaald, maar verhuurders geven steeds vaker huurvrije periodes cadeau.

Twee weken geleden kwam onroerend goed-adviesorganisatie Jones Lang LaSalle met vergelijkbare cijfers over de vastgoedmarkt in 2002.

Volgens deze cijfers staat in Amsterdam 10 procent van de kantoren leeg en maakt met name de regio Hoofddorp-Schiphol moeilijke tijden door wegens ,,een kwakkelende luchtvaartsector, nieuwbouw en een zware IT-vertegenwoordiging.''

Jones Lang LaSalle signaleert in tegenstelling tot DTZ wel een teruglopende vraag vanuit overheidsdiensten, ,,die momenteel wordt gekenmerkt door politieke onzekerheid''. Met name hierdoor werd vorig jaar 40 procent minder kantoorruimte in de regio Den Haag betrokken.

Beide onderzoeken stellen vast dat de ICT-sector forse aantallen minder nieuwe kantoorruimte heeft opgenomen. Volgens DTZ daalde dit met 70 procent ten opzichte van een jaar eerder.