Brazilië verwelkomt nieuwe president

De voormalige schoenpoetser en oud-vakbondsleider Luiz Inácio Lula da Silva is gisteren in de Braziliaanse hoofdstad Brasilia beëdigd als nieuwe president. Het is de eerste keer dat Brazilië een socialistisch staatshoofd krijgt.

De 57-jarige Lula, zoals zijn aanspreeknaam luidt, kreeg eind oktober bij de verkiezingen 61,5 procent van de stemmen.

Tienduizenden Brazilianen uit het hele land stonden juichend en zwaaiend met vlaggen langs de route toen Lula, met naast zich zijn vrouw en vice-president José Alencar, in Rolls-Royce met open dak de laatste kilometers aflegde naar het podium om te worden beëdigd. Sommige toeschouwers hadden dagen gereisd om de ceremonie bij te wonen. Negen staatshoofden, onder wie Fidel Castro van Cuba en Hugo Chávez van Venezuela, en de Spaanse prins Felipe waren onder de genodigden.

Na zijn beëdiging zei de nieuwe president dat hij niet ,,het resultaat is van één verkiezing. Ik ben het resultaat van een geschiedenis''. ,,Ik verwezenlijk de dromen van generaties voor me die dit probeerden en het niet haalden.''

De nieuwe president belichaamt de sociale werkelijkheid van een groot deel van de bevolking. Als kind trok hij met zijn moeder van het platteland naar Saõ Paulo, waar hij, zonder zijn school te hebben afgemaakt, werk vond in de metaalindustrie. Hij werd begin jaren tachtig leider van de vakbonden, die met massale stakingen het einde van het autoritaire militaire regime versnelden. Met steun van de linkse intelligentsia richtte hij de Partido dos Trabalhadores (Arbeiderspartij) op.

Lula kondigde na zijn beëdiging aan dat `verandering' het belangrijkste woord zal worden tijdens zijn bewind. ,,De tijd is gekomen Brazilië om te vormen tot het land waarvan we altijd hebben gedroomd. Een waardig land, bewust van de internationale arena, maar toch in staat al zijn inwoners te beschermen, onderdak te bieden en rechtvaardig te behandelen.''

De nieuwe minister van Cultuur, multi-instrumentalist, zanger en songwriter Gilberto Gil, voerde de juichende menigte aan met `Viva Lula'-gezang. Gil, die in de jaren zestig in de zogenoemde Tropicaliabeweging als protestzanger begon, is een van de belangrijkste leden van de Groene Partij waarmee Lula's PT de regering vormt. Andere ministers in het kabinet zijn de voormalig arts Antonio Palocci (Financiën) en oud-ambassadeur in Rusland José Viegas (Defensie), en presidentskandidaat Ciro Gomes (Integratie) die na de eerste ronde in de verkiezingen zijn steun aan Lula gaf.

De financiële markten in Brazilië trokken de afgelopen dagen aan, na de nominatie van Palocci en voormalig bankier Henrique Meirelles als hoofd van de Centrale Bank. De internationale banken én de Brazilianen verwachten dat Lula met hen de situatie van zeker 54 miljoen armen kan verbeteren en verplichtingen aan schuldeisers en het IMF tegelijkertijd kan voldoen.

De afgelopen weken probeerde Lula die hoge verwachtingen die de Brazilianen hebben iets te temperen. In een televisietoespraak vorige week, waarschuwde hij voor moeilijke tijden en zei wellicht niet al zijn campagnebeloften te kunnen waarmaken. De begroting is zeker dit jaar krap. Lula heeft al aangekondigd op defensie te zullen bezuinigen, en ook gezegd andere maatregelen zullen moeten nemen, zoals de impopulaire bezuiniging op pensioenen voor soldaten en ambtenaren. De PT heeft bovendien geen meerderheid in het parlement. Optimistisch kondigde de nieuwe president gisteren aan dat ,,als iedere Braziliaan aan het einde van mijn ambtstermijn iedere dag ontbijt, lunch en diner kan eten mijn missie in het leven kan worden vervuld.''