Koizumi ziet af van harde banksanering

Na een week van felle strijd kiest de Japanse regering voor zachte aanpak van het bankenprobleem. Dit blijkt uit een pakket economische maatregelen waarover de regering vandaag overeenstemming heeft bereikt.

In dit pakket zijn volgens diverse mediaberichten de aanvankelijk harde maatregelen voor aanpak van de `slechte leningen' in bankportefeuilles in verzwakte vorm opgenomen. Minister Heizo Takenaka (verantwoordelijk voor financiële dienstverlening) zou die vorige week al bekendmaken. Rond Takenaka's hardhandige voorstellen is de afgelopen week binnen de regerende Liberaal Democratische Partij een felle strijd gevoerd. Ook de grote banken wierpen zich in deze strijd en tekenden afgelopen vrijdag publiekelijk protest aan tegen de plannen van Takenaka.

Het probleem van de slechte leningen staat te boek als een van de belangrijkste oorzaken van de nu al tien jaar durende economische malaise in Japan.

Takenaka wilde strengere criteria voor berekening van het eigen kapitaal van de banken. Hierdoor zouden veel banken de internationaal afgesproken grens – 8 procent procent eigen vermogen van de naar risicograad gewogen uistaande leningen – niet meer halen en zou overheidsingrijpen mogelijk worden. In de vandaag bekend gemaakte maatregelen is volgens diverse mediaberichten deze verandering op de lange baan geschoven. Wel wil de regering hervorming van het belastingstelsel om de banken te steunen en belooft ze ruime financiële steun aan banken die toch in problemen komen.

Tegelijkertijd richt de overheid zich op sanering van bedrijven die in problemen zijn geraakt en die door het niet langer afbetalen van hun leningen de oorzaak zijn van de problemen bij de banken. Veel van deze maatregelen zijn echter niet meer dan beloften, zoals de oprichting van een `Fonds voor Industrieherstel' en van een `hoofdkwartier' dat maatregelen voor dit herstel moet gaan bedenken. Ook wil de regering uitbreiding van kredietgaranties voor het midden- en kleinbedrijf dat worstelt om te overleven.

De regering gaat hiermee een `harde landing' uit de weg. Hard ingrijpen zou volgens sommige berekeningen zeker 2,4 miljoen extra werklozen opleveren en wordt zodoende door velen gevreesd, maar door anderen als onafwendbaar gezien. De regering kiest voor een zachte landing en betitelt de maatregelen voor het midden- en kleinbedrijf dan ook tot `veiligheidsnet'. Tegelijkertijd heeft de centrale bank vandaag bekendgemaakt meer geld in de economie te pompen.

    • Hans van der Lugt