Marthaler toch niet weg uit Zürich

Regisseur Christoph Marthaler (51) mag toch aanblijven als intendant van het Schauspielhaus in Zürich. Dat heeft het bestuur van het Zwitserse gezelschap gisteren besloten.

Volkomen onverwacht kondigde het bestuur van het Schauspielhaus eind augustus het ontslag van de regisseur aan, wegens scherp dalende bezoekcijfers en een flink oplopend financieringstekort. Meteen leidde dit tot een storm van protest uit de Duitstalige theaterwereld. In Zürich werden demonstraties gehouden die duizenden mensen trokken. Demonstranten wierpen barricades op en belegerden het stadhuis waardoor niemand daarin of daaruit kon.

Na onderhandelingen tussen bestuur en regisseur heeft de eerste besloten dat Marthaler niet in de zomer van 2003 weg hoeft, maar een jaar later, in 2004. Als hij over een half jaar kan aantonen dat zijn bezoekcijfers zijn gestegen, mag hij zijn hele contract, tot 2005, uitzitten. Het bestuur kondigde voorts bezuinigingen en een nieuwe financiële discipline aan, met minder voorstellingen en minder gastspelers. Eind dit jaar treden vier bestuursleden af, onder wie voorzitter Peter Nobel. In een reactie voor de Zwitserse pers zei Marthaler: ,,Ik heb de prachtigste aanbiedingen gehad, maar ik blijf hier.'' Over zijn vermeend ontoegankelijk werk, dat de behoudende abonnementhouders zou wegjagen, zei hij: ,,Je kan alleen maar theater maken waarvan je overtuigd bent.''

De Duitse Marthaler kwam in 2000 naar Zürich om het prestigieuze, maar ingeslapen Schauspielhaus nieuw leven in te blazen. Sinds zijn aantreden liep het bezoekersaantal terug van 170.000 naar 120.000 per seizoen. Ook zorgde hij voor een flink begrotingstekort, vooral veroorzaakt door de bouw van het nieuwe theater Schiffbau. Desalniettemin stemde de bevolking van Zürich in een referendum in juni vóór een eenmalige extra subsidie van 2,4 miljoen euro. Aan de vooravond van Marthalers ontslag werd het Schauspielhaus voor de tweede keer uitgeroepen tot `Theatergezelschap van het Jaar' van het Duitstalige gebied.

Marthaler is vermaard om zijn precieze, langzame regies waarin muziek een grote rol speelt. Met gevoel voor humor toont hij de deconfiture van zijn personages. In Berlijn speelt al jaren zijn absurdistische Murx den Europäer, Murx Ihn, Murx Ihn, Murx Ihn Ab. Als opera-regisseur was hij een vaste gast op de Salzburger Festspiele. In Nederland was Marthaler vorig jaar te zien met Shakespeare's Was Ihr Wollt. Sinds 1995 stond hij enkele malen op het Holland Festival, met Tsjechovs Drei Schwestern, Pessoa's Faust en Canetti's Hochzeit. Volgend jaar is zijn enscenering van Schuberts liederencyclus Die Schöne Müllerin op het Holland Festival te zien.