Facties Somalië tekenen bestand

Vrijwel alle strijdende facties van Somalië hebben gisteren in Kenia een wapenstilstand ondertekend. Diplomaten betrokken bij het overleg noemen het bestand een mijlpaal.

Ruim 20 krijgsheren, politici en clanvertegenwoordigers spraken af dat het bestand zal gelden zolang de besprekingen plaatshebben, vermoedelijk tot het einde van het jaar. Ze beloofden te streven naar een federale staat. Verder spraken ze af terrorisme te bestrijden en vrije toegang te geven aan hulporganisaties.

Het vredesoverleg, de zestiende poging sinds Somalië begin jaren negentig in een burgeroorlog verwikkeld raakte, is uniek omdat voor het eerst vrijwel alle facties deelnemen en omdat talrijke Europese en Afrikaanse diplomaten aanwezig zijn en druk uitoefenen. Net als bij het onlangs losgetrokken vredesproces in Soedan vrezen westerse diplomaten dat geïmplodeerde staten als Somalië een uitwijkplaats kunnen gaan vormen voor internationale terroristen.

Het akkoord werd ondertekend door invloedrijke militieleiders als Muse Sude Yalahow en Hussein Aideed. President Abdullahi Yussuf van de semi autonome regio Puntland zette ook zijn handtekening. Op het laatste moment gisteren dreigde de ondertekeningsceremonie niet door te gaan toen een leider van een kleine clan representatie eiste voor minderheidsgroepen. De voorzitter van de conferentie, de Keniaan Elijah Mwangale, ging hiermee pas akkoord nadat de leider in huilen was uitgebarsten.

Eén strijdgroep liet het afweten bij de ondertekening: het Rahanwein Verzetsleger, dat delen van Midden-Somalië controleert maar onlangs in twee facties uiteenviel. Vertegenwoordigers van het noordelijke Somaliland, dat zich eenzijdig onafhankelijk heeft verklaard en een relatief grote stabiliteit kent, waren niet aanwezig. Premier Hassan Abshir Farah van de regering in Mogadishu, die slechts een klein grondgebied controleert en niet door de andere facties wordt erkend, neemt wél deel.

Hoewel de chronische verdeeldheid tussen de Somalische clans weinig hoop geeft op een vredesregeling, zijn de verwachtingen ditmaal hoog gespannen. Want behalve alle Somalische facties doen ook de buurlanden mee. Ethiopië stak een spaak in het wiel tijdens het vredesoverleg in 2000, dat tot de vorming van een regering in Mogadishu leidde, toen het krijgsheren ging steunen die deze regering bestrijden. Nu is volgens waarnemers een vredesakkoord mogelijk, hoewel nog maanden van moeizame onderhandelingen in het verschiet liggen.