Mexicaanse dodenrit

Toen de jonge kostuumontwerper Gordon Dawson vóór de opnamen van The Wild Bunch de wapenmeester zijn koffers zag pakken en verbaasd opmerkte dat deze wel erg weinig munitie bevatten, werd hij door de oude Hollywood-knar voor rotte vis uitgemaakt. Een kwart eeuw later herinnert Dawson zich: ,,We ran out of ammo the second day of shooting, ran totally fucking out of ammo!'' The Wild Bunch, tenslotte, is een Sam Peckinpah-western.

De Sam Peckinpah-western, zo weten we nu. De personages in het verhaal, naar een bestaand script over de geromantiseerde outlaw-levens van de Butch Cassidy-bende, werden door Peckinpah (1925-1984) zelf grondig herkneed tot de meedogenloze antihelden die ze in werkelijkheid waren. De beruchte regisseur met een drank- en woedebeheersingsprobleem wist dat in deze woestijn-epic over de dodenrit van de laatste desperado's in het Texaans-Mexicaanse grensgebied van 1913 al zijn preferenties en obsessies samenkwamen: geweld, vuurwapens, kameraadschap, erecodes, verraad, eenzaamheid, berouw en de bloedige maar heroïsche dood die van historische figuren legendes en volkseigendom maakt. Koortsachtig had Peckinpah solo het script bewerkt, zonder vaste scenarist en kameraad Jim Silke, die mentaal opgebrand was. De duisternis in de tragische personages, het fatalistische verhaal en de energieverslindende aard van de gecompliceerde shoot diep in stoffig Mexico deden Silke besluiten om deze keer de boot af te houden. Want met Sam een film maken, dat was oorlogvoeren tegen de elementen, over je eigen grenzen gaan en dat niet in de gaten hebben tot het te laat was. Zuipfestijnen, hoeren, psychotische woedeuitbarstingen, mentale en fysieke vuistgevechten – Sam Peckinpah had in de oorspronkelijke Wild Bunch ongetwijfeld zijn mannetje gestaan. Terugkijkend op de filmgeschiedenis en Peckinpahs leven is de analogie met deze snoeiharde, briljante western helder als glas. Peckinpah was een van de ware rebellen van Hollywood, die zijn goede en duistere kanten neerlegde in stoere, agressieve maar ook gevoelige cinema over self-made kerels die in een vuurgevecht nooit van elkaars zijde wijken. Jongensboekromantiek? Reactionair? Politiek incorrect? `Fuck it!' zou Sam zeggen en er een driedubbele tequila op heffen. Amen.

The Wild Bunch (Sam Peckinpah, VS, 1969), RTL5, 20.30-23.10u.

    • Oliver Kerkdijk