`In twee maanden heb ik die rookcursus er uit'

Stoppen met roken is voor veel mensen zo moeilijk dat ze daarbij hulp nodig hebben. Verzekeraars overwegen die hulp te vergoeden. De minister aarzelt nog.

Astrid van der Werf (32) voelt zich prima. Dat is haar grote probleem: ze rookt een pakje sigaretten per dag en voelt zich geweldig. Vier keer probeerde ze te stoppen – dat lukte telkens enkele maanden – maar juist dan voelde ze zich beroerd. ,,Ik was misselijk, chagrijnig en ik moest hoesten. Ik was beter af als ik weer ging roken.''

Maar op de lange duur kan ze hart- en vaatziekten of longkanker krijgen, dat weet ze en dat knaagt. Haar man wijst haar daar ook steeds op. Volgende week begint ze aan een cursus stoppen-met-roken van de Thuiszorg Capelle. Kosten: 200 euro, die ze zelf betaalt.

Het College van Zorgverzekeraars (CZV) heeft gisteren aan het ministerie van Volksgezondheid voorgesteld om de kosten voor cursussen stoppen-met-roken te gaan vergoeden.

Op dit moment roken 4,2 miljoen Nederlanders, zo'n 30 procent van alle 15-plussers. In 2000 overleden 22.480 Nederlanders ten gevolge van roken, volgens cijfers van het RIVM. Daarnaast worden ook veel mensen ziek door roken: de kosten van het roken voor de gezondheidszorg bedragen jaarlijks zo'n 500 miljoen euro. Het CZV verwacht dat, wanneer begeleid stoppen met roken wordt vergoed, het aantal rokers jaarlijks met zo'n 8.400 afneemt. Het ministerie beslist volgend jaar of het instemt met de vergoeding.

De mogelijke vergoeding is goed nieuws voor een van de eerste anti-roken-poliklinieken in het land, in het Hofpoort Ziekenhuis in Woerden. De poli is anderhalf jaar geleden opgericht door een longarts en wordt gesponsord door een bedrijf. Maar het bedrijf wil de sponsoring nu beeindigen.

Elke woensdag begeleidt verpleegkundige Nicole Brouwer patiënten die zelf met roken willen stoppen of door een arts hiervoor zijn verwezen. Rokers die al lijden aan een rook-gerelateerde ziekte zoals longkanker, vinden het erg moeilijk om te stoppen, zegt Brouwer: ,,Je ziet de voordelen niet meer als je toch al ziek bent.''

De gevolgen van roken zijn bekend, maar de cijfers blijven onthutsend. Van de mannen met longkanker heeft 89 procent dat gekregen door roken, van de vrouwen 78 procent. Van de mannen die een beroerte krijgen heeft 51 procent die gekregen door roken, van de vrouwen 55 procent. Van de mannen die een hartziekte krijgen heeft 41 procent die gekregen door roken, van de vrouwen 40 procent.

De ene verslaafde is de andere niet, zegt Trudy Prins. Zij is directeur van de organisatie Defacto die ijvert om mensen van het roken af te helpen. Van de rokers die willen stoppen lukt het slechts zeven procent om dat in één keer te doen zonder hulpmiddelen als nicotine-pleisters of -kauwgom, weet Prins. De effectiefste methode is volgens haar dat de `stopper' hulpmiddelen gebruikt en tevens wordt begeleid door een huisarts of verpleegkundige. Een kwart van de stoppers lukt het op die manier in één keer.

Helemaal schokkend noemt Prins het dat veel rokende vrouwen doorroken als ze zwanger zijn. ,,Ze roken wel minder – vier of vijf sigaretten per dag – maar stoppen niet. Dat is echt schadelijk voor het kind.''

Het begeleid afkicken van alcohol of drugs wordt al langer vergoed door verzekeraars. Straks geldt dat misschien ook voor roken. Waar ligt de grens, vraagt rookster Astrid van der Werf zich af. ,,Verhuizing bij de snelweg vandaan wordt niet vergoed. Ik vind het je eigen verantwoordelijkheid als je rookt. Als je hulp nodig hebt om te stoppen, dan moet je dat in principe zelf betalen. Als ik twee maanden niet rook, heb ik die cursus van 200 euro er al uit.''

Toch vindt Van der Werf niet dat een roker mag worden `afgerekend' op die verantwoordelijkheid. Een hypotheek wordt duurder als de aanvrager rookt. ,,Dat vind ik niet eerlijk omdat hypotheeknemers niet worden afgerekend op andere ongezonde factoren zoals overgewicht, stress of wonen langs de snelweg.''

    • Frederiek Weeda