Wie een verpleegster slaat, komt het ziekenhuis niet meer in

Een patiënt krijgt een gele kaart omdat hij in het Westfries Gasthuis in Hoorn de schilderijen van de wand heeft gegooid. Vanaf deze week zijn ook agressieve patiënten en bezoekers in veertien andere ziekenhuizen in Nederland volgens deze sportcode gewaarschuwd. Een gele kaart is voor bedreiging van het personeel; een rode voor fysiek agressief gedrag. De rode gaat vergezeld van een ziekenhuisverbod van zes maanden, `geldig' in alle aangesloten ziekenhuizen.

De kaarten zijn onderdeel van het Plan Veilige Zorg, dat twee jaar geleden in Hoorn begon. Bedenker J. Frankx, voormalig hoofd bedrijfshulpverlening in Hoorn, vindt de kaarten een logische ontwikkeling. ,,Als je op straat je middelvinger naar een agent opsteekt, wordt dat niet getolereerd. Waarom zou dat in de zorg wel kunnen?'' In het Westfries Gasthuis leidde het Plan tot een afname van fysiek geweld van dertig procent. Het verbale geweld nam met 27 procent af.

Volgens H. Westerik, die namens de politie aan het project werkt, is het aantal keer dat de politie moet ingrijpen wegens agressie bij het ziekenhuis drastisch afgenomen. ,,Voorheen stonden we twee van de vier weekenden bij het Gasthuis. Nu is dat eens in de twee maanden.''

Wanneer een agressieveling een rode kaart krijgt, krijgt de politie een melding en moet de overtreder zijn kaart op het politiebureau ophalen. De politie registreert de overtreders. Deze staat een boete of werkstraf te wachten. Met justitie is afgesproken dat overtreders binnen twee maanden worden berecht. Ook moeten alle ziekenhuizen een systeem krijgen waardoor bij ieder bekend is aan wie kaarten zijn uitgedeeld. ,,Het is natuurlijk makkelijk om even naar Den Haag te rijden als je in Rotterdam geweigerd wordt'', zegt Frankx. ,,Maar door dit systeem weten ze overal: die heeft een ziekenhuisverbod.''

Het verbod geldt niet voor spoedeisende en psychiatrische hulp. ,,Wanneer iemand met een ziekenhuisverbod spoedeisende hulp nodig heeft, moet hij eerst naar het ziekenhuis bellen, zodat we veiligheidsmaatregelen kunnen nemen'', aldus Frankx. ,,Als de behandeling is afgelopen, moet de patiënt het ziekenhuis meteen weer verlaten. Dan gaat het verbod gewoon weer in.''

De reactie van medepatiënten en zorgverleners is positief., zegt Frankx. Voorlopig werken alleen ziekenhuizen in onder meer Rotterdam, Dordrecht, Maastricht en Utrecht mee. Het project duurt tot november volgend jaar.