Stakers willen Chávez tot aftreden dwingen

Opnieuw protesteerde een deel van de Venezolanen tegen de linkse president Chávez. Ze eisen zijn aftreden, of verkiezingen.

Een algemene staking heeft gisteren een deel van Venezuela stilgelegd. Fabrieken en winkels waren gesloten, binnenlandse vluchten werden uit gebrek aan passagiers geschrapt. Het verkeer n de hoofdstad Caracas was in vergelijking met andere dagen vrijwel nihil. Vakbondsleiders, ondernemers en oppositiepartijen wilden met de staking bereiken dat president Hugo Chávez aftreedt of verkiezingen uitschrijft.

Chávez weigert op deze eisen in te gaan. Zijn termijn als gekozen president duurt tot eind 2006. Volgens de Venezolaanse grondwet kan pas in augustus 2003 een referendum voor vervroegde verkiezingen worden uitgeschreven. ,,We gaan niet naar de oorlog, noch naar een dictatuur'', antwoordde Chávez op de beschuldiging van zijn tegenstanders dat hij een gewelddadig en autoritair regime aan het bouwen is.

Gisterochtend was in Caracas de spanning te snijden, en circuleerden er geruchten over een mogelijke coup. Op verschillende plaatsen kwam het tot schietpartijen met de politie. In het centrum had het leger tanks voor het presidentiële paleis geparkeerd. Chávez vreest een herhaling van 11 april. Ook toen eiste een grote menigte zijn aftreden. Een paar uur later werd Chávez door een militaire staatsgreep afgezet. De voorzitter van de bond van ondernemers werd tot president benoemd, en Chávez gevangen gezet. De oppositie en de Venezolaanse pers juichten. De Amerikaanse regering verklaarde dat Chávez de coup `aan zichzelf te danken' had. Twee etmalen later was Chávez weer terug. Geholpen door aan hem loyale troepen en de massale demonstraties van zijn aanhang uit de sloppenwijken.

Sindsdien is Venezuela verscheurd. De aanhangers van Chávez menen dat de president opkomt voor de rechten van de armen. De oppositie – voornamelijk de middenklasse – vindt dat Chávez juist een wig drijft tussen de klassen.

Voorlopig lijkt er geen oplossing. De oppositie weigert met Chávez om de tafel te gaan zitten. ,,We willen alleen maar dat hij weggaat'', herhaalde een van de demonstranten gisteren. ,,Met alle middelen: hij moet weg.''

Omgekeerd weigert ook Chávez zijn radicale toon te matigen. ,,De corrupte olichargenkliek'' noemt hij zijn tegenstanders steevast en steekt de loftrompet van zijn zogeheten `revolutie van de armen', waarvan er sinds zijn aantreden wel 2,5 miljoen zijn bijgekomen.

Afgelopen weekeinde beschuldigde Chávez verschillende leger- en oppositieleiders een nieuwe coup tegen hem te beramen. De president wilde geen namen noemen, maar hij zei dat het gaat om dezelfde 'fascistische en staatsgreep-plannende' mensen die in april van dit jaar probeerde hem af te zetten. In zijn wekelijkse televisietoespraak Aló Presidente zei de president dat hij zaterdag ternauwernood is ontsnapt aan een moordaanslag toen hij terugkeerde van een reis naar Europa. Veiligheidstroepen zouden een complot hebben ontdekt om het presidentieel vliegtuig met een bazooka neer te halen. Vorige week liet Chávez huiszoekingen doen bij onder andere de voormalige minister van Buitenlandse Zaken, Enrique Tejera. Documenten die daar zijn gevonden zouden een samenzwering onthullen die ook de moord op Chávez inhoudt. Volgens Tejera stamden de documenten nog van de vorige coup.

Waarnemers zien geen oplossing. Bemiddelingspogingen, onder andere door oud-president van Amerika en winnaar van de Nobelprijs voor de vrede, Jimmy Carter, liepen op niets uit. ,,In Venezuela woedt een onverzoenlijke klassenstrijd, waar de machtsgroep die media en de productiemiddelen beheren, weigert een president te accepteren die uitsluitend de belangen van de lagere klasse dient'', memoreerde commentator Jorge Gestoso van de spaanstalige zender CNN en Español. ,,Niet voor niets zijn alle bemiddelingspogingen mislukt.''

De oppositie dreigt voor onbepaalde tijd te staken als Chávez niet aan hun eisen voldoet. ,,Meneer Chávez: als u enig plichtsbesef heeft, neem dan de uitdaging aan en overleg met het volk'', riep vakbondsvoorzitter Carlos Ortega gisteren. Hij noemde de staking een overweldigend succes. Ruim 84 procent van de werkende bevolking zou hebben gestaakt. De regering noemde de algemene staking van gisteren een mislukking.

    • Marjon van Royen