Prodi wil meer vat op Stabiliteitspact

Voorzitter Romano Prodi wil dat de Europese Commissie meer macht krijgt bij de uitvoering van het Stabiliteitspact, de verzameling afspraken over het wegwerken van begrotingstekorten. Hij zei dit gisteren in het Europees Parlement, waar veel parlementariërs enthousiast hebben gereageerd op Prodi's omstreden uitspraak vorige week dat het pact ,,dom'' is.

Prodi zei dat het Stabiliteitspact EU-lidstaten er niet van heeft weerhouden beleid te voeren dat in strijd is met de onderlinge afspraken. Volgens hem moet de commissie de bevoegdheid krijgen op te treden tegen lidstaten die zich niet aan de regels houden.

Prodi refereerde aan februari van dit jaar, toen de commissie wilde dat Duitsland een formele waarschuwing werd gegeven. De EU-ministers van Financiën, die hierover uiteindelijk beslissen, zagen daarvan af nadat de Duitse bondskanselier, Gerhard Schröder, grote druk op de hen had uitgeoefend. Ierland had het jaar daarvoor geen kans gezien de ministers te overreden af te zien van de publieke aanmaning die de commissie had voorgesteld.

Socialisten, Groenen en uiterst links dankten Prodi gisteren voor zijn provocatie, waardoor volgens hen nu een discussie over het Stabiliteitspact kan beginnen. Daniel Cohn-Bendit, Europarlementariër voor de Franse Groenen, kende Prodi de ,,orde van verdienste van slimme provocateurs'' toe. De socialistische fractievoorzitter, Enrique Barón Crespo, zei dat het verstandig is het pact flexibel toe te passen. ,,We moeten het pact actualiseren. Er moet meer nadruk gelegd worden op economische groei. Het pact is een instrument dat een beetje bot is.''

Maar de christen-democratische combinatie EVP en de liberalen hadden forse kritiek op Prodi. Deze fracties in het parlement vrezen dat Frankrijk zich na Prodi's woorden gesterkt voelt om de regels van het pact te overtreden. In het Stabiliteitspact zijn de normen vastgelegd waaraan de landen van het eurogebied zich moeten houden. Het pact staat een overheidstekort van maximaal drie procent toe, vereist op middellange termijn begrotingsevenwicht en bepaalt de maximale overheidsschuld op zestig procent van het bruto binnenlands product.

Prodi herhaalde gisteren in het parlement dat het ,,dom'' is het pact strak toe te passen. Hij zei dat flexibiliteit noodzakelijk is. Die heeft de Europese Commissie ook getoond bij de toepassing tegenover Duitsland, Frankrijk, Italië en Portugal die de toegestane grenzen van het pact hebben overschreden of dreigen te overschrijden.

Eurocommissaris Pedro Solbes (Monetair Beleid), een Spaanse socialist, nam in het parlement afstand van Prodi's kritiek. Hij zei dat het pact mogelijkheden biedt, afhankelijk van de omstandigheden, zowel streng als flexibel tegenover lidstaten op te treden. Hij kritiseerde alleen Frankrijk, dat zich volgens hem aan geen enkele uitleg van het pact houdt.

Volgens Prodi heeft het debat van gisteren duidelijk gemaakt dat het pact ,,niet evenwichtig'' is. De Nederlandse Europarlementariër Hans Blokland (Christenunie-SGP) zei echter dat discussies om het Stabiliteitspact te verbeteren nodig zijn, maar dat Prodi de geloofwaardigheid van het pact niet in gevaar mocht brengen. Joost Lagendijk (GroenLinks) daarentegen zegde Prodi steun toe bij pogingen het Stabiliteitspact te hervormen.

    • Ben van der Velden