Werkpaard tussen gazelles

Ze loopt als een paard, meer een werkpaard dat moeite heeft een volgeladen kar zo snel mogelijk naar de plaats van bestemming te sleuren. Op haar swingende hoofd danst een paardenstaart mee op het ritme van de merkwaardige motoriek van haar lange lijf. Onder haar korte loopbroekje draagt ze kousen, opgetrokken tot onder haar knieën. Het is bijna niet om aan te zien zoals Paula Radcliffe holt. Maar het is wel effectief.

Vorige week brak de lange Engelse het wereldrecord op de marathon, een afstand van ruim 42 kilometer. Na 2 uur, 17 minuten en 18 seconden door een snijdend koude wind schokschouderde ze over de eindstreep in Chicago's Grant Park. Getooid met witte handschoenen, een zonnebril en kniekousen verbijsterde ze de wereld van de hardlopers door het bestaande record van de Keniaanse Catherine Ndereba met bijna anderhalve minuut te verbeteren.

Radcliffe is op haar best in extreme omstandigheden. Het moet regenen of koud zijn, desnoods sneeuwen, wil de 28-jarige atlete harder lopen dan haar concurrentes. Tien jaar geleden werd ze in een steenkoud en besneeuwd Boston wereldkampioen veldlopen bij de junioren. Toen wisten we al dat deze meid een hardloopster met bijzondere krachten was. We begrepen dat zij in de toekomst de enige atlete zou zijn die zich kon meten met de gazelles uit Afrika.

Radcliff won wedstrijden en kampioenschappen, en ze brak records op de vijf en tien kilometer. Maar meer nog dan door haar prestaties, viel ze op door haar manier van lopen. Al vanaf het startschot nam ze steevast de koppositie, liep ze in haar zwoegende stijl en probeerde ze de concurrentes van zich af te schudden. Het was een wapen tegen de meiden die over een betere eindsprint beschikten. Het wapen was niet altijd effectief. Meermalen, tijdens WK's en Olympische Spelen, profiteerden vooral de Afrikaansen van haar insapnning en passeerden zij de Engelse vlak voor de finish.

Misschien was daarom wel de marathon haar op het lijf geschreven. Want 42 kilometer lopen is nog meer een uitputtingsslag dan vijf of tien kilometer. Vorig jaar maakte ze in Londen haar debuut op de marathon. In een voor een debutant verbluffende tijd won ze haar solorace. Een paar weken later werd ze weer eens Europees kampioen op de tien kilometer.

Ze is de dochter van een bierbrouwer die in zijn vrije tijd marathons liep. Dankzij vader Paul werd ze gegrepen door het lange-afstandlopen. Ze rende door de velden rond Bedford en voelde zich vrij. Als ze de frisse wind om haar neus voelde, was ze gelukkig. Tijdens haar studie raakte ze verliefd op de hardloper Gary Lough, met wie ze in 2000 trouwde en met wie ze nog steeds hardloopt. Lough is haar trainingspartner.

Vorig jaar kwam Radcliffe in opspraak toen ze tijdens de wereldkampioenschappen in Edmonton protesteerde tegen de deelname van haar Russische concurrente Olga Jegerova, die was beschuldigd van epo-gebruik maar toch mocht starten. De actie werd haar niet in dank afgenomen. Bovendien leert de geschiedenis dat sporters die actie ondernemen tegen dopegebruik van rivalen, niet populair zijn. Voordat ze het weten, worden ze zelf beschuldigd.

Om een of andere reden laden bijzonder goede atleten de verdenking op zich ook hun toevlucht te nemen tot illegale middelen. Radcliffe weerstaat de sceptici. Ze zegt haar uitzonderlijke krachten op te doen in lange trainingen op grote hoogte in de Pyreneeën en in de Rocky Mountains, ze blijft wijzen op het gevaar van doping en ze loopt steeds harder – alsof het de gewoonste zaak van de wereld is.