EU verzoekt Japan om toelating journalisten

De Europese Unie heeft Japan gisteren gevraagd een einde te maken aan het uitsluiten van buitenlandse correspondenten bij persconferenties door de Japanse overheid.

Tevens vraagt de EU om uiteindelijke afschaffing van het stelsel dat de kern vormt van het probleem: de zogeheten `persclubs'. Japan telt een oneindig aantal van deze `clubs' in alle overheidsinstellingen – tot aan lokale overheden en lokale politiebureaus toe – en grote private instellingen zoals de beurs van Tokio. Een persconferentie van elk van deze instanties is alleen toegankelijk voor leden van de bewuste club die fysiek ook in de instelling zelf is gevestigd. Media die lid willen worden van een club moeten minstens één journalist permanent bij de bewuste organisatie detacheren. Aangezien dit onmogelijk is voor buitenlandse correspondenten betekent dit in de praktijk dat enkele grote media in Japan een kartel vormen dat de verspreiding van nieuws controleert. ,,Het systeem is feitelijk een barrière voor de vrije handel in informatie'', schrijft de EU in een toelichting.

Het probleem van de persclubs bestaat al zolang als buitenlandse journalisten actief zijn in Japan. Protesten en individuele acties van journalisten hebben in de loop der jaren geleid tot een beperkte toegankelijkheid. Zo zijn de grote internationale persbureaus nu vertegenwoordigd op enkele ministeries. Aanleiding voor de Europese verzoeken is de wijze waarop de Japanse regering uitsluitend Amerikaanse en Zuid-Koreaanse media uitkoos om namens de buitenlandse media met premier Koizumi mee te reizen tijdens zijn bezoek aan Noord-Korea vorige maand.