Avontuurlijke Polgar sloopt eigen huis

Het spel van Judit Polgar is altijd een genoegen om te zien. Ze zoekt steeds de aanval en de complicaties en geen avontuur is haar te dol. Toch is er vaak strenge kritiek op haar uitgeoefend, bijvoorbeeld door de oude brombeer Viktor Kortchnoi, en hoewel die kritiek vaak is ingegeven door de wens om de enige vrouw in het topschaak haar plaats in de keuken te wijzen, zit er toch een kern van waarheid in.

Judit Polgar is eenzijdig begaafd. In de aanval is ze geweldig, maar in het rustige positiespel voelt ze zich niet op haar gemak. Gisteren verloor ze in de vijfde en voorlaatste ronde van de vierkamp in Hoogeveen haar leidende positie door een nederlaag tegen de jeugdwereldkampioen Peter Acs die beslist niet nodig was geweest.

In een stelling die vroeg om geduldig manoeuvreren verloor Polgar alle voorzichtigheid uit het oog, omdat ze er niet tegen kan om stil te zitten en met alle geweld actie wil ondernemen. Ze deed een agressieve zet die beheerste positiespelers een kreet van afgrijzen zou ontlokken, zoals wanneer iemand met de nagels over een schoolbord krast. Die positiespelers zouden dezelfde zet gedaan hebben, maar dan na vijftig rustige voorbereidende zetten.

Op het moment dat Polgar het deed betekende het een sloop van het eigen huis. De stukken van Acs vielen moeiteloos de door Polgar zelf geslagen gaten binnen en om te winnen hoefde hij niets bijzonders te doen. Zo kwam Peter Acs op de eerste plaats met drie punten uit vijf partijen. Chalifman en Polgar volgen met 2,5 punt en Loek van Wely staat nog steeds laatste met twee punten.

Iemand schreef aan het begin van het toernooi dat de winter er voor Van Wely aankomt en dat hij in Hoogeveen nog snel een succes zou moeten behalen. Het sloeg op Van Wely's internationaal vermaarde onvermogen om in de koude maanden iets goeds te doen. In de zomer wint hij toernooien en schiet hij omhoog op de wereldranglijst, in de winter valt hij als een jojo weer terug.

In Hoogeveen kwakkelt hij wat en de felle winstwil lijkt weg. Hetzelfde geldt voor Alexander Chalifman, die na zijn mooie overwinning in de eerste ronde op Peter Acs min of meer in slaap gevallen lijkt. Gisteren draaiden Chalifman en Van Wely een onschuldig openingsvariantje af en ze besloten al na vijftien zetten tot remise om elders vermaak te zoeken.

Wit Acs-zwart Polgar

1. e2-e4 c7-c5 2. Pg1-f3 e7-e6 3. d2-d4 c5xd4 4. Pf3xd4 Pb8-c6 5. Pd4-b5 d7-d6 6. c2-c4 Pg8-f6 7. Pb1-c3 a7-a6 8. Pb5-a3 b7-b6 9. Lf1-e2 Lc8-b7 10. 0-0 Pc6-e5 11. Lc1-e3 Lf8-e7 12. f2-f3 0-0 13. Dd1-e1 Ta8-c8 14. De1-f2 Pe5-d7 15. Tf1-d1 Dd8-c7 16. Ta1-c1 Tf8-e8 17. Kg1-h1 Dc7-b8 18. Le2-f1 Le7-d8 19. Le3-f4 Pd7-e5 20. Lf4xe5 d6xe5 21. Pa3-c2 Pf6-h5 22. b2-b4 Db8-c7 23. Df2-d2 Ld8-e7 24. a2-a3 h7-h6 25. Tc1-b1

Mmjmjmlm

mieMcgaM

gaMmgmMa

mMmMaMmh

MAGmGmMm

AMBMmGmM

MmHEMmGA

mJmJmImL

Een stelling waarin beide partijen op kousenvoeten zouden moeten lopen. Wit heeft de beste pionnenstelling, zwart een belangrijke loper van de zwarte velden. Het is erg moeilijk om iets bijzonders te ondernemen. 25...f7-f5 Maar Judit wil het toch, harde agressie in een stelling die er niet geschikt voor is. Wat ze in feite doet is de poorten wijd open zetten voor de witte stukken. 26. e4xf5 e6xf5 27. Pc3-d5 Dc7-d6 28. Pc2-e3 Dd6-e6 29. Pd5xe7+ Te8xe7 30. Dd2-d6 g7-g6 31. c4-c5 Dreigt vreselijk 32. Lc4. Het witte spel loopt vrijwel vanzelf. 31...b6-b5 32. a3-a4 Lb7-c6 33. a4xb5 a6xb5 34. Pe3-d5 Lc6xd5 35. Dd6xd5 Tc8-b8 36. c5-c6 Ph5-f4 37. Dd5-c5 Te7-c7 38. Td1-d6 De6-e8 39. Lf1xb5 e5-e4 40. Lb5-c4+ Kg8-h7 41. Tb1-d1 Pf4-d3 42. Lc4xd3 e4xd3 43. b4-b5 De8-e7 44. Td6-d5 d3-d2 45. Dc5xe7+ Tc7xe7 46. Td5xd2 Tb8xb5 47. Td2-d7 Het eindspel is makkelijk gewonnen voor wit. 47...Te7-g7 48. Td7xg7+ Kh7xg7 49. Td1-c1 Tb5-b8 50. c6-c7 Tb8-c8 51. Kh1-g1 Kg7-f6 52. Kg1-f2 Kf6-e5 53. Kf2-e3 f5-f4+ 54. Ke3-d3 Ke5-d5 55. h2-h4 g6-g5 56. h4xg5 h6xg5 57. Tc1-c2 Kd5-e5 58. Rc2-c5+ Ke5-d6 59. Kd3-d4 Zwart gaf op.

    • Hans Ree