Moslimhomo gedoemd tot ellendig bestaan

Moslimhomo's worden in eigen kring veelal onderdrukt en verstoten. Volgende week verschijnt een boek waarin zij zelf aan het woord komen. ,,Ik vind de Koran een onduidelijk en vrouwonderdrukkend boek.''

,,Ik wilde Allah niet ongehoorzaam zijn'', zegt de 26-jarige moslimvrouw Hakima, over haar lesbische geaardheid. (...) Het had helemaal geen zin meer om te leven, ik wilde dood. Ik heb mezelf proberen te vergassen.''

Hakima is één van de 24 geportretteerde homoseksuelen van islamitische afkomst in het boek Mijn geloof en mijn geluk. Het boek leest als een aanklacht tegen de onderdrukking van homo's en vrouwen binnen de islamitische gemeenschap in Nederland. Slechts drie van de ondervraagden leven openlijk als homoseksueel, de rest zwijgt erover. Twee jongens werden erom geslagen. Drie werden uitgehuwelijkt en leiden een dubbelleven, anderen hopen dat ze op een dag ,,wakker worden als hetero''. Ze haten zichzelf soms. Een aantal breekt definitief met de familie, een tweetal komt in een psychiatrische inrichting terecht. Velen doen onder een schuilnaam hun verhaal. Hakan, 23 jaar, zegt in het boek: ,,Het is verdomde moeilijk om als homoseksueel geboren te worden in een islamitisch gezin. Je bent eigenlijk al gedoemd tot een ellendig bestaan. Je ouders verwerpen je alsof je een stuk vuil bent.''

Het komt niet vaak voor dat moslimhomo's zo openlijk aan het woord komen. Het boek is een uitgave van de Schorerstichting, het Kenniscentrum Homoseksualiteit en Gezondheid in Amsterdam. Het werd geschreven door journaliste en studente islamkunde Hatice Kursun (1975) en journalist en communicatieadviseur Imad el Kaka (1974). Zij is Turkse, hij van Palestijnse afkomst. Beiden zijn moslim en hetero. ,,Ik heb best twijfels gehad, of ik voldoende affiniteit had met het thema'', zegt El Kaka. ,,Maar ik zag het, zeker na de uitspraken van El Moumni over homoseksualiteit, bijna als mijn plicht als overtuigd moslim om mijn nek uit te steken voor homoseksuelen. Ik wilde hen een gezicht geven, zodat ze niet langer genegeerd kunnen worden.''

Het boek is, gezien de vermeende bedreigingen aan het adres van Ayaan Hirsi Ali, actueler dan ooit. Ook Kursun en El Kaka treden in de openbaarheid met kritiek op de naleving van de islam. Maar er is ook een verschil met Hirsi Ali, zegt Kursun fel. ,,Zíj ziet geen heil meer in de islam, wij wel. Wij klagen de islam niet aan, nergens in ons boek. We willen ook geen theologische discussie aanzwengelen.'' El Kaka: ,,Dat is te precair.'' Kursun: ,,Onze boodschap is alleen: homoseksualiteit is iets tussen Allah en homoseksuelen. Niet iets waar de gemeenschap over mag oordelen. Maar dat gebeurt nu wel. De hele gemeenschap zit op de troon van Allah.''

Miloeda (24) keert zich daar fel tegen in het boek. ,,Ik wil niets te maken hebben met een gemeenschap die een meisje van zeventien niet toestaat te scheiden van een klootzak van een echtgenoot'', zegt zij. ,,Die een loos begrip als `eer' zo verdomd hoog in het vaandel draagt en alleen voor meisjes laat opgaan, en die homoseksuelen vernedert, bedreigt en verstoot. Nee, dank je, zo'n gemeenschap kan me gestolen worden.''

Ook de beide auteurs keren zich tegen de manier waarop homo's door de islamitische gemeenschap soms worden uitgestoten, mishandeld en beschimpt. ,,In de Koran staat nergens dat je je gezinsleden aan hun lot moet overlaten'', zegt Kursun. ,,Dat homo's uit de moskee getrapt moeten worden. De islam zegt juist dat niemand mag worden afgeschreven. De islam is progressief. Maar de beleving van de islam door de moslims, niet.''

Binnen de islamitische gemeenschap ontstaan hier en daar wel liberalere opvattingen, zeggen de auteurs, dat is heel hoopvol. Maar ze zijn te zeldzaam. ,,Mijn eigen moeder bijvoorbeeld'', zegt Kursun. ,,Die vroeg mij: `bestaan die bij ons dan, homo's?'.'' El Kaka: ,,Mijn ouders zeiden: `kun je niet over iets anders schrijven?''' Dat is een typerende reactie, zegt Kursun. ,,De meeste moslims denken dat homoseksualiteit een ziekte is, dat homoseksuelen vies zijn of gek.'' El Kaka: ,,Dat het seksbelustigen zijn.'' Kursun: ,,Wij willen laten zien dat het mensen zijn, dat ze moslim zijn en dat we ze in hun waarde moeten laten.''

De families van de ondervraagden integreren nauwelijks met `Hollanders', er wordt getrouwd binnen de eigen kring. Ieder doet zijn `plicht', niemand wil de ouders teleurstellen waarvoor een immens respect bestaat. ,,Het voelde niet goed'', zegt de lesbische moslimvrouw Latifa over haar huwelijksnacht met haar neef. Ze was toen zestien. ,,Ik wilde niet dat hij me kuste of mijn borsten betastte. Het was ongewenst, maar met afschuw zette ik door. Ik moest en zou laten zien dat ik een onaangetast meisje was. (...) Ik besefte dat ik een stuk van mezelf had weggegeven aan een man waar ik niet van hield.''

Het boek staat vol met generalisaties waar Pim Fortuyn om werd verketterd. ,,De eer van de familie is [binnen de islam] belangrijker dan ontplooiïng van het individu'', bijvoorbeeld. En: ,,Ik vind de Koran een onduidelijk en vrouwonderdrukkend boek.'' Hadden de interviewers niet meer nuance moeten afdwingen? Nee, zeggen de auteurs. ,,We wilden hun verhaal laten zien, niet het onze.'' El Kaka vindt het boek bovendien representatief. ,,Natuurlijk zijn er moslims die heel openlijk met hun homoseksualiteit omgaan. Die staan ook in het boek. Maar dat zijn uitzonderingen. Meer nuances kunnen we niet aanbrengen als daar geen voorbeelden van zijn.''

De auteurs zien parallellen met de worsteling die homo's uit christelijke en joodse kring in Nederland doormaken. ,,Het is binnen elke monotheïstische godsdienst een probleem'', zegt Kursun. ,,De paus noemt homoseksualiteit ook ieder jaar weer een objectieve stoornis'', zegt El Kaka. ,,Ik weet daarom niet'', zegt Kursun, ,,of homoseksualiteit binnen de islam ooit zal worden geaccepteerd. Maar dat is ook geen relevante vraag. Acceptatie is een privézaak. Bij homoseksualiteit mag je best gewetensbezwaren hebben. Maar als je homoseksuelen niet tolereert, dan overschrijd je een grens.''

In de inleiding van het boek staat vermeld dat de auteurs beiden heteroseksueel zijn en van islamitische afkomst. Bewust, zegt Kursun. ,,Voor moslims is dit boek dan geloofwaardiger. Als we homo's geweest waren, denkt men toch: die moeten het zo nodig goedpraten. Wij hebben niks te bewijzen. We denken dat de boodschap daardoor plausibeler overkomt.''

    • Japke-d. Bouma