Campagne VVD: rem op groter Europa

De VVD wil de vervroegde verkiezingen houden vóór de Europese top in Kopenhagen van 13 en 14 december. Daarmee maken de liberalen de uitbreiding van de Europese Unie tot inzet van de campagne.

CDA en VVD willen na de verkiezingen verder regeren zonder de LPF. Beide partijen maken de hoofdlijnen van het huidige regeerakkoord tot belangrijk verkiezingsonderwerp. De VVD wil verkiezingen op 4 of 11 december houden, zodat Nederland op de top in Kopenhagen een standpunt over de uitbreiding van de Unie klaar heeft. De VVD staat zeer kritisch tegenover de voorgenomen uitbreiding met tien landen tegelijk. Ook het CDA wil snelle verkiezingen, en noemt als argumenten de stand van de economie en de noodzaak sociaal beleid te voeren. Europa telt ook mee voor het CDA.

Europees Commissaris Verheugen zei vanochtend in Den Haag dat Nederland niet de uitbreiding van de EU in gevaar mag brengen met eisen over het landbouwbeleid. Premier Rasmussen van Denemarken, op dit moment voorzitter van de Unie, zei gisteren in Brussel dat de Nederlandse kabinetscrisis geen invloed zal hebben op de uitbreiding. ,,De Nederlandse regering heeft ingestemd met het tijdschema en dus moeten we de onderhandelingen afronden in december.''

Premier Balkenende heeft gisteravond ontslag ingediend bij de koningin. Zij heeft de ontslagaanvrage in overweging genomen en de bewindslieden verzocht ,,inmiddels al datgene te verrichten wat zij in het belang van het Koninkrijk noodzakelijk achten''. Balkenende is niet, zoals gebruikelijk, bij de koningin langs geweest. Hij vond het ,,uit piëteit'' ongepast een dag na de bijzetting van prins Claus op bezoek te gaan bij Beatrix.

De premier kondigde gistermiddag in de Tweede Kamer het ontslag van het kabinet aan. In het debat dat volgde had de LPF harde verwijten aan het adres van CDA en VVD. Volgens de net herkozen LPF-fractieleider Herben hadden de coalitiegenoten de kabinetscrisis ,,geënsceneerd''. Volgens Herben was een week lang gesuggereerd dat als de LPF-ministers Bomhoff en Heinsbroek zouden vertrekken en de LPF-fractie de rust zou herstellen, het kabinet kon doorgaan. Herben zei dat ,,alle instructies'' waren opgevolgd.

De fractieleiders Zalm (VVD) en Verhagen (CDA) ontkenden dat er sprake was van een vooropgezette strategie. ,,Vertrouwen is niet alleen een kwestie van rekenen en tellen, maar ook van gevoel'', zei Zalm. Verhagen voerde daarbij aan dat Wijnschenk gistermorgen, op het moment dat die nog LPF-fractieleider was, zijn fractiegenoten ,,gajes'' noemde.