God werkt beter in Drachten

Morgen is er weer dienst. De Bethelkerk in Drachten (nu 1.200 leden) is de snelst groeiende kerkelijke gemeente van Nederland. Binnenkort wordt een magazijn van een garage verbouwd, om plaats te maken voor 2.000 kerkgangers.

In files rijden de auto's op het Drachtster industrieterrein De Haven vrijwel elke zondagmorgen naar de Bethelkerk. Mannen in oranje hesjes met `Parkeerbeheer Bethel' op de rug loodsen honderden automobilisten het parkeerterrein op. De diensten van de vrije baptistengemeente, die kerken in een grote hal met duizend zitplaatsen, zijn steevast tot de laatste stoel bezet.

Is die vol, dan kan de dienst via een scherm in een kleinere zaal met 200 stoelen gevolgd worden. ,,Dat is dit seizoen voor het eerst'', licht gastheer Piet Hemel toe, die vijf jaar lid is van de gemeente. Hij verklaart het succes ervan door ,,de laagdrempeligheid, gastvrijheid en blijheid''. ,,Maar het belangrijkste is het woord zoals dat in de bijbel staat.'' Deze zondag ligt er een `Bethel Actueel' klaar met aandachtspunten (de collecte van vorige week, gehouden voor de slachtoffers van de ,,terroristische aanslag in Israël'' heeft 3.981,28 euro opgebracht) en een fotootje van het gezin Keuning dat binnenkort met hun twee dochtertjes naar Afghanistan zal vertrekken om daar het evangelie te prediken, tijdens het Talibanregime nog een sollicitatie naar de doodstraf.

In de voormalige industrieloods hangt een groot scherm, bediend door drie mannen in een studio, waarop de liedteksten worden geprojecteerd. ,,We willen op een hedendaagse manier met de mensen communiceren'', vertelt voorganger dominee O. Bottenbley. Zo konden jongeren in een themadienst over `save sex' (met een v geschreven) hun vraag via een sms'je doorgeven aan de voorganger. De faciliteiten voor de kerkgangers zijn optimaal. In totaal 300 baby's, peuters, kleuters en kinderen in de basisschoolleeftijd worden tijdens de dienst apart opgevangen. Voor baby's is er een aparte crèche. Als een van hen niet stil is te krijgen verschijnt er op het scherm een nummer dat correspondeert met dat van een van de ouders. Geregeld loopt er een moeder de kerk uit. Voor de peuters zijn er zes kleine mini-toiletten gebouwd.

Toen Bottenbley dertien jaar geleden Lemmer verruilde voor Drachten telde de Drachtster vrije baptistengemeente 60 leden. Nu zijn dat er ruim 1.200. Is die onstuimige groei niet vooral te danken aan `communicator' Bottenbley? Aan zijn charismatische manier van optreden, zijn enthousiaste en eenvoudige manier van preken? ,,Nee'', zegt de voorganger, ,,ik heb bepaalde kwaliteiten. Ik ben een inspirator, maar mijn diepe overtuiging is dat de groei het werk van de Heilige Geest is.'' Maar waarom werkt die kennelijk hier meer dan in de leden verliezende Gereformeerde en Hervormde kerken? Bottenbley heeft er een antwoord op: ,,Je kunt niet verklaren waarom God op de ene plek meer werkt dan op de andere.''

Feit is dat Bottenbley afrekende met de doorsnee kerkdienst. ,,Want die bereikt de postmoderne mens niet meer'', weet hij. In de Bethelkerk staat een muziekbandje op het podium, jongeren functioneren er als voorzangers. Er worden sketches opgevoerd of gesprekken gevoerd met beroemde gasten zoals Dries van Agt of oud-ANWB-directeur Nouwen. ,,Soms gebruik ik een videofragment in de dienst'', vertelt de voorganger. Elke dienst wordt vastgelegd op video en op CD, die de week erop door tientallen mensen worden gekocht. Hoe modern de vorm van de diensten ook is de inhoud is beslist niet vrijzinnig. De vrije baptisten geloven in de historische betrouwbaarheid van de bijbel, die ze als Gods Woord beschouwen en die een leidraad vormt voor hun leven. De persoonlijke relatie met Jezus Christus staat centraal. ,,We zijn bijbelgetrouw, maar tegelijk heel praktisch in de verkondiging van Gods Woord'', stelt Bottenbley. ,,Want dat zegt ons alles over ons leven.'' Van een getuigenis van een ,,ex-prostituee, ,,ex-drugsverslaafde en ex-homofiel'' kijkt niemand raar op tijdens een dienst.

Tinus de Boer (61), negen maanden lid en Nederlands Hervormd gedoopt, draagt een pasje in zijn portemonnee waarop de missie van Bethel staat: ,,Jezus vinden, volgen en verkondigen'' en ,,Onder leiding van de Heilige Geest leven we naar bijbelse normen''. Zijn vrouw Wimmie is gereformeerd opgevoed en was acht jaar ouderling in de Gereformeerde Kerk, maar voelde zich daar niet meer thuis. De pluriformiteit er preekten zowel orthodoxe als vrijzinnige dominees en verdeeldheid die dat weer opriep stonden haar tegen. Hier in de Bethelkerk wordt verkondigd wat de bijbel ergens van vindt. Wilma Kuiper (41) ook Gereformeerd, stapte over omdat ze bij de vrije baptistengemeente betrokkenheid en warmte voelde. ,,En de liederen spraken me enorm aan''. Op haar dertiende verloor ze haar ouders bij een auto-ongeluk. Jaren zat ze niet goed in haar vel. Nu straalt ze. ,,Echte innerlijke rust kan alleen Jezus bieden''. Dit voorjaar is ze gedoopt door onderdompeling. ,,Ik noem mezelf een wedergeboren christen.''

Het zijn voornamelijk randkerkelijken die de groei van Bethel veroorzaken, zegtBottenbley. Een `redelijk grote groep' is onkerkelijk. Er is nauwelijks verloop, stelt hij, alleen aanwas. De grote kracht van de gemeente is de zorg voor elkaar. Er zijn pastoraten voor echtparen, jongeren, vrouwen, gescheiden mensen, zieken en ouderen. Er zijn zelfhulpgroepen over rouwverwerking en huiskringen: kleine groepen van vijftien mensen, die elkaar eens in de twee weken zien. Ze bidden samen maar gaan ook gezellig uit eten.

Ds. J. van den Herik van de Gereformeerde Kerk van Drachten-West zag de afgelopen jaren zeker 200 van zijn 3.500 leden overstappen naar Bottenbley. Hij wordt niet nerveus van de groei van Bethel. ,,Bottenbley is heel slim dat hij iedereen naar die ene hal laat komen. Gereformeerd Drachten heeft 7.500 leden. Als die in één gebouw zouden kerken waren ze vele malen groter dan de vrije baptisten.'' Overigens is grootte niet belangrijk, vindt hij. ,,Een grote gemeente is niet per definitie een betere gemeente.'' Van den Herik vindt het geloof terugbrengen tot een persoonlijke relatie tot God, zoals de baptisten doen, ,,linke soep''. ,,Omdat die relatie per definitie problematisch is, als je gelooft in de erfzonde. Je spreekt mensen aan op een gebrek. Veel van hen zijn daardoor rijp voor de Riagg.'' Volgens Van den Herik geloofde Jezus niet in de erfzonde. ,,Hij zei tegen een lamme die hij genas: sta op en zondig niet weer. Als je in een erfzonde gelooft, is dat onzin om te zeggen.''

Boven de kerkzaal van Bethel laat Hemel het magazijn zien van de Peugeotdealer,waar over anderhalf jaar een nieuwe grote hal met 2.000 zitplaatsen moet staan.Kerkleden zullen die samen met de aannemer eigenhandig gaan verbouwen. ,,De betrokkenheid is geweldig groot'', zegt Bottenbley. Tot die tijd zullen er, zo is onlangs besloten, elke zondagmorgen twee ochtenddiensten worden gehouden, om negen uur en om half twaalf. Om de grote toeloop te kunnen opvangen.

    • Karin de Mik