Europese banken spelen met vuur

Als beleggers de aandelen van de sterkste Europese banken al mijden, is het niet fijn om een zwakke broeder te zijn. Kijk maar eens naar wat er gebeurt met banken als Commerzbank, Capitalia of zelfs het ooit zo machtige Crédit Suisse. Beleggers zijn bang dat deze banken niet genoeg kapitaal hebben om de stormen op de financiële markten te doorstaan, dus ze dumpen hun aandelen en obligaties uit volle overtuiging.

Het doet er niet toe dat de banken beweren dat ze over voldoende kapitaal kunnen beschikken, of dat ze met historische balanswaarderingen komen om die beweringen te staven. Zowel Commerzbank als Capitalia hebben bijvoorbeeld tier one ratios (waarin de verhouding tussen het eigen vermogen en de uitstaande verplichtingen wordt uitgedrukt) die ruim boven het voorgeschreven minimum van vier procent liggen. Maar de markt gelooft er niets meer van. En als beleggers twijfelen aan de kwaliteit van de bezittingen van een bank, leggen ze hun eigen maatstaven aan.

Banken meten hun tier one ratio door de boekwaarde van hun aandelenkapitaal te vergelijken met de waarde van hun uitstaande verplichtingen. Dat is leuk en aardig als beleggers aannemen dat de boekwaarde overeenkomt met de werkelijke waarde. Maar het zegt minder als de aandelen tegen een substantiële korting verhandeld worden. In dat geval is de beste manier om de `echte' tier one ratio vast te stellen het vergelijken van de marktwaarde van het aandelenkapitaal met de waarde van de uitstaande verplichtingen.

In dat licht bezien lijkt het met de gezondheid van de betreffende banken niet al te best gesteld.

Bovendien komen de banken door de dalende aandelenkoersen in een neerwaartse spiraal terecht. Hun uitstaande obligaties dalen ook in koers, waardoor de effectieve rente op die obligaties stijgt. Daardoor gaan beleggers zich zorgen maken over de liquiditeit van de bankbalansen. Hoe meer dat gebeurt, des te verder de aandelenkoersen zakken. Hoe meer de spiraal aan vaart wint, des te waarschijnlijker is het dat de onderliggende activiteiten van de banken erdoor worden geraakt. Het wordt moeilijker nieuwe klanten aan te trekken.

Een manier om deze vicieuze cirkel te doorbreken is het uitgeven van nieuwe aandelen. Dat is voor het zittende management een pijnlijke ervaring. Beleggers vinden het niet leuk de gaten in de balans te moeten dichten. Maar het zou tenminste een halt toeroepen aan de zorgen over de toereikendheid van het kapitaal.

Tot nu toe hebben de betreffende banken echter een erezaak gemaakt van de belofte geen nieuwe aandelen uit te geven. De banken gokken erop dat de markten weer zullen opleven. Als dat gebeurt, kunnen de bestuurders complimentjes vissen omdat ze geen `onnodig' kapitaal hebben binnengehaald. Maar in feite spelen ze met vuur. Als de markten op hetzelfde peil blijven hangen of nog lager duiken – of als de oninbare vorderingen uit de hand lopen – kunnen een paar van de zwakste Europese banken het loodje leggen.

Onder redactie van Hugo Dixon.

Voor meer commentaar:

zie www.breakingviews.com.

Vertaling Menno Grootveld.