Voetbalpensioenfonds CFK ligt onder vuur

Voor het eerst in 29 jaar krijgen profvoetballers geen rente bijgeschreven in hun pensioenfonds. Het CFK kon ondanks het negatieve beursklimaat uit de rode cijfers blijven.

,,Onze boodschap is per definitie hartstikke saai'', meent Harko de Vlaming, directeur van het Contractspelersfonds KNVB (CFK). Het instituut waar voetballers belastingvrij tot 50 procent van hun brutoloon (gemiddeld inkomen in de eredivisie is 2,25 ton) kunnen wegzetten, ligt zwaar onder vuur. Met name door de bijtende kritiek van Rob Cohen, de belangenbehartiger van de gebroeders De Boer. Maar ook door het bericht dat het fonds 18,5 miljoen euro verlies zou hebben geleden op het aandelenkapitaal, dat 20 procent vormt van de totale pot waarin 385 miljoen euro zit. En gisteren werd bekend dat 445 ex-profs met ongeveer 2 procent worden gekort op de jaarlijkse verhoging van de uitkering die de afgelopen jaren steeds met gemiddeld 3,2 procent steeg. Het kantoor in Gouda ontving de laatste weken tal van telefoontjes van verontruste spelers.

Wie naar het beleggingsbeleid kijkt, constateert derhalve een minder opwindend verhaal. Het aandelenpakket zakte met een kwart in waarde, maar dat werd goedgemaakt doordat 80 procent van het vermogen is belegd in obligaties met een vaste rente die 19 miljoen euro winst opleverde. Inmiddels kromp de aandelenportefeuille tot 54 miljoen euro (15 procent van het totale kapitaal) en is 331 miljoen euro belegd in obligaties. De Vlaming sluit niet uit dat als de koersen verder dalen het CFK de verliesgevende beleggingen de deur uit doet. ,,Wanneer de opbrengst van de obligaties de verliezen van de aandelen niet meer dekt zullen we maatregelen nemen'', aldus De Vlaming. ,,We garanderen altijd voor 100 procent de inleg, niet een eventueel rentepercentage.''

Het negatieve beursklimaat heeft er al voor gezorgd dat de spelers voor het eerst sinds 29 jaar geen rente krijgen bijgeschreven. Dat kon twee seizoenen geleden nog wel omdat er toen reserves werden aangesproken. Het boekjaar 2001-2002 werd afgesloten met een zeer kleine winst van 0,4 procent, maar na aftrek van kosten bleef daar niets over. Van een verlies is echter geen sprake. Terwijl vele pensioenfondsen vooralsnog wel in de rode cijfers zijn beland.

,,Wij waren nu ridder te voet geweest als we al het geld in aandelen hadden belegd'', zegt bestuurslid Theo van Seggelen, tevens voorzitter van de spelersvakbond VVCS. Criticasters als Cohen menen dat het CFK in de gouden beursjaren heeft verzuimd spelers de ruimte te geven in aandelen te investeren. De Vlaming: ,,Als het CFK op dat moment zwaar in aandelen had belegd (in seizoen 1999-2000 was het rendement op de beurs 20 procent, red.), zouden we nu alleen geen sores hebben gehad als we toen een buffer hadden aangelegd van 72.6 miljoen euro. Dan had ik meneer Cohen wel eens willen horen.''

Als door de jaren heen optimaal zou zijn geprofiteerd van de hausse op de aandelenmarkt dan was het rendement de afgelopen tien jaar 15,5 procent geweest. Maar vorig seizoen (een negatief rendement van 25 procent) en dit boekjaar (wellicht min 30 procent) zou het vermogen aanzienlijk zijn geslonken. Als het CFK alleen in obligaties zou hebben belegd was het rendement 5,4 procent geweest, maar dankzij de mix kon gemiddeld 6,4 procent worden bijgeschreven op de deelnemersfondsen.

Het CFK ging voorzichtig te werk en meent van dat `solide beleggingsbeleid' nu de vruchten te plukken. Cohen trekt dat in twijfel. Hij eist dat het pensioenfonds opening van zaken geeft. Onlangs heeft hij een deurwaarder de boeken op het kantoor in Gouda laten ophalen. De man werd met een kluitje in het riet gestuurd. Als Cohen de benodigde stukken niet krijgt, zal hij ze via een kort geding opeisen. ,,Ik wil weten wat er met het geld van de spelers gebeurt'', stelt Cohen. ,,Als blijkt dat de heren van het CFK een goed beleid hebben gevoerd, is er niets aan de hand. Anders moeten ze niet raar opkijken als ze ineens in een auto rijden waarop beslag is gelegd.''

Van Seggelen is de uitlatingen van Cohen, die al met Gullit, Van Basten en Rijkaard een kruistocht tegen het CFK voerde, ,,spuugzat''. Volgens de VVCS-voorzitter is Cohen ,,tot in zijn tenen gefrustreerd omdat hij in de voetbalwereld door niemand serieus wordt genomen. ,,Daarom schopt hij tegen iedereen aan. Wij staan voor 2.150 deelnemers, Cohen alleen voor De Boertjes.''

Cohen vraagt zich af waarom de VVCS een jaarlijkse bijdrage krijgt van het CFK van 288.000 euro. De Vlaming: ,,Uit oogpunt van efficiency bundelen we de krachten. De VVCS helpt bij de maatschappelijke ondersteuning en voorlichtende activiteiten.'' Het CFK erkent dat het pensioenfonds juist op dit laatste punt te kort is geschoten. Daarom werd een website gebouwd. De eenmalige kosten (159.000 euro) hiervan zijn Cohen ook een doorn in het oog.

Op de website kunnen spelers zien of hun club wel de verplichte afdracht heeft gedaan. Eind vorig seizoen was er een betalingsachterstand van 11,34 miljoen euro. De Vlaming: ,,Van dat bedrag hebben we inmiddels 6,81 miljoen euro binnen. De resterende 4,53 miljoen euro ontvangen we via allerlei regelingen. Voor het merendeel voldoen de clubs aan hun verplichtingen voor dit seizoen. Maar er is nog geen reden om te juichen als je hoort hoe moeilijk de liquiditeitspositie van sommige clubs nu al weer is.''

De Vlaming maakt zich ook zorgen over belastingbeleid van het huidige kabinet. ,,De fiscale franjes moeten eraf, zo is gesteld. De top zal echter moeten afromen. De sociale doelstelling dient voorop te staan.''

    • Erik Oudshoorn