Met de koppen tegen elkaar

Het Chinese huwelijk is een wonderlijke mengvorm van westerse en oosterse traditie.

Het is een warme, heldere herfstochtend in Peking, de bruiloftsgasten staan buiten voor de ingang van het vijfsterrenhotel The Presidential in verspreide groepjes op het bruidspaar te wachten. De ceremoniemeester arriveert en gaat meteen spuitbussen met vloeibare serpentine uitdelen. Dan volgen de trossen ballonnen en de zakjes confetti, vermengd met rozenblaadjes. Hij drukt de gasten op het hart om straks niet meteen allemaal als gekken op het bruidspaar af te stormen, maar om eerst keurig 'Lang Leve het Bruidspaar' te scanderen als de stoet arriveert.

Ceremoniemeester Xu is geen vriend van de familie, maar een ingehuurde professional. Hij lijkt nog het meeste op een Chinese quizmaster. Zijn haar is door een licht permanentje weelderig golvend geworden, hij draagt een off-white pak met wit borduursel en rode kunstbloemen op de revers, en onder zijn broek steken witte, gevlochten schoenen uit.

Een klein blauw vrachtwagentje rijdt het terrein op met acht kooien propvol duiven. Die worden straks losgelaten om het bruids- paar geluk te wensen, wat zal leiden tot een paar lelijke witte vlekken op het zondagse goed van de gasten.

Sportwagen

Er komt een knalgele sportwagen aangescheurd, gevolgd door een zwarte zesdeurslimousine met geblindeerde ramen.

Het lijkt wel een lijkwagen, ware het niet dat de motorkap is opgefleurd met een groot rood hart van rozen. In het midden zijn twee plastic bruidspoppen gemonteerd.

Met enige moeite wurmen bruid en bruidegom zich uit de limousine. Zij draagt een witte jurk met een onpraktisch lange sleep. Heel on-Chinees eigenlijk, zo'n witte jurk, want wit is in China van oudsher juist de kleur van de rouw. Om het allemaal toch een beetje traditioneel te houden zal de bruid zich na de ceremonie omkleden in een rode Chinese jurk, om zo alle gasten met zoete rode wijn een welkom toe te drinken.

Het echtpaar is bloednerveus. Hun vrienden spuiten het paar joelend vol met de plakkerige spuitserpentine, zodat ze geen hand voor ogen meer kunnen zien. De ceremoniemeester zorgt dat de boel niet al te erg uit de hand loopt, hij veegt de kleeftroep weg en leidt het bruidspaar naar de duiven. Ze doen samen een klein slotje dicht, binden de sleuteltjes aan een tros ballonnen, die ze even later loslaten. Het echtpaar is nu symbolisch voor altijd met elkaar verbonden.

Helaas komen de ballonnen jammerlijk vast te zitten in de elektriciteitskabels voor het hotel. Niemand die daar acht op slaat.

Prieeltje

Binnen nemen zo'n tweehonderdvijftig genodigden plaats in een enorme zaal, waar twintig grote ronde tafels met rode tafelkleden zijn gedekt. Er hangen kristallen kroonluchters, overal staan namaak-marmeren zuilen die met goudverf nog wat chiquer zijn gemaakt.

Het bruidspaar staat onder een open prieeltje van smeedijzer, versierd met kerstlampjes. De vriend die het het verste heeft geschopt in de maatschappij krijgt de eer om de bruidsakte voor te lezen. Daarna buigen bruid en bruidegom voor hun schoonouders en bieden ze een kopje thee aan. Ze spreken hun schoonouders daarbij voor het eerst met 'vader' en 'moeder' aan. De ouders halen twee dikke rode enveloppen met geld uit hun zak. Ook alle andere gasten hebben van die enveloppen bij zich, en als je een beetje geluk hebt, dan kun je zo de hele bruiloft financieren.

Vroeger moesten bruid en bruidegom knielen en met hun hoofd tegen de grond slaan. Als moderne variant slaan ze nu zo hard mogelijk met hun koppen tegen elkaar, tot drie keer toe, want de hele zaal wil het horen. Het bruidspaar barst spontaan in lachen uit, en dat is een verademing na alle stijfheid. Ze wisselen witgouden ringen met grote diamanten uit, en schrijden vervolgens plechtig op de muziek van 'Daar komt de bruid' de zaal uit.

Verkleed in het rood keren ze weer terug. De ceremoniemeester heft met volle overgave O Sole Mio in het Chinees aan, en daarmee kan het grote eten beginnen. De lunch telt twaalf gangen, de gerechten dragen namen als 'Honderd jaar van harmonie' en 'Elk jaar overvloed'. Tot slot is er een enorme, mierzoete taart met veel geklopt eiwit, en om twee uur staan we met volle buiken weer op de stoep.

Mao-pak

Was dit nou een traditioneel Chinees huwelijk? 'Het is een moderne mengvorm tussen de Chinese en de westerse traditie', zegt mevrouw Yang van Het Purperen Huis, dat de hele bruiloft heeft geregeld, inclusief ceremoniemeester, auto's, fotografen en cameraploeg. Het bedrijf is opgericht in 1934, door een man die graag de westerse trouwgewoonten in China wilde introduceren.

Toen Mao Zedong eenmaal stevig in het zadel zat, mocht dat niet meer. Een westerse huwelijksviering werd als bourgeois-liberalisme van de hand gewezen. Trouwen moest zo sober mogelijk, liefst in Mao-pak of legeruniform, maar zeker niet in een westerse witte trouwjurk. Het Purperen Huis moest in 1958 zijn bruidsactiviteiten staken, het bedrijf mocht alleen nog verder als gewone fotozaak.

Pas sinds de jaren negentig is het Huis weer helemaal terug. De bruiloften met een westers tintje zijn inmiddels zo populair dat de concurrenten als paddestoelen uit de grond schieten. Maar een ceremoniemeester met de allure van meneer Xu zal niet zo makkelijk te vinden zijn. M

Garrie van Pinxteren is correspondent van NRC Handelsblad in Peking.

    • Garrie van Pinxteren