VS tonen zich `flexibel' over 2 resoluties

De Verenigde Staten hebben gisteren voor het eerst aangegeven eventueel bereid te zijn twee nieuwe Irak-resoluties te aanvaarden om een mogelijk veto in de VN-Veiligheidsraad te vermijden.

Frankrijk, Rusland en China, drie permanente leden met vetorecht, zijn tegen de harde Amerikaanse ontwerpresolutie die Irak dreigt met militaire actie, vóórdat de VN-wapeninspecteurs terugkeren naar Irak. ,,Er is nog steeds flexibiliteit aan onze kant over één of twee resoluties'', zei een Amerikaanse regeringsmedewerker gisteren, verwijzend naar een Frans voorstel. Frankrijk bepleit al weken een twee-fasenplan: één resolutie die Saddam Hussein dwingt tot ontwapening, en als hij niet meewerkt, een tweede resolutie die maatregelen uitstippelt.

De VS waren hier tot nu toe tegen, omdat zij volgens diplomaten vreesden bij de tweede resolutie in eindeloze onderhandelingen verzeild te raken. Maar gisteren zei een Amerikaanse regeringsfunctionaris: ,,Er zijn wat ideeën dat je het misschien van tevoren eens kan worden over een tekst voor een tweede resolutie.'' Dat zou voorkomen dat ,,later tijd wordt verspild door het hele debat opnieuw te voeren en Saddam meer tijd voor uitstel te geven'', aldus de regeringsfunctionaris.

Ofschoon sommige Amerikaanse woordvoerders gisteren onbuigzaam bleven, zinspeelde ook minister van Buitenlandse Zaken Powell op de Amerikaanse televisie op een compromis. ,,Het standpunt van de VS is dat het beter is om dit in één resolutie te stoppen, maar omdat dit een consultatie is, willen we horen wat onze vrienden te zeggen hebben'', zei Powell. Hij erkende dat goedkeuring van geweld het grote discussiepunt is.

Het al dan niet bereiken van eensgezindheid over één of twee VN-resoluties is bepalend voor de vraag of de VS via de VN-Veiligheidsraad willen blijven werken of dat zij Irak unilateraal aanpakken. President Bush heeft op 12 september bij de VN gezegd dat hij Irak via de VN wil ontwapenen, en dat anders `actie' zal volgen. Als eensgezindheid ontstaat, verhoogt dat de druk op Irak aanzienlijk om mee te werken. Blijft eensgezindheid uit, dan volgt vrijwel zeker een unilaterale Amerikaanse aanval op Irak, en staan de VN buitenspel.

De Amerikaanse ontwerpresolutie, waarmee de Britten akkoord zijn, zal een dezer dagen worden ingediend in de Veiligheidsraad. De Amerikanen en de Britten gaven gisteren de tien niet-permanente leden uitleg over de tekst.

Powell zei gisteren te hopen dat de Veiligheidsraad op één lijn zit tegen de tijd dat VN-chef-wapeninspecteur Hans Blix met een eerste team terugkeert naar Bagdad, op of rond 15 oktober. Want een nieuwe, verdergaande resolutie zal Blix ,,nieuwe instructies'' geven, die ,,hem mogelijk zullen vragen zijn plan aan te passen'', zei Powell.

Een medewerker van Blix beaamde dat vanochtend vanuit Wenen, waar Blix met de Irakezen twee dagen overlegt over `praktische afspraken' voor de hervatting van de inspecties. ,,Als er één of twee nieuwe resoluties komen, is het zeer wel mogelijk dat we een nieuwe ronde van gesprekken met de Irakezen moeten voeren'', zei deze VN-diplomaat. Behalve afspraken over onder meer huisvesting en transport wil Blix ook `onmiddellijke, onvoorwaardelijke en onbeperkte toegang' voor zijn inspecteurs. Zijn medewerker sprak vanochtend van ,,vooruitgang''. Vanmiddag moet een ,,totaalpakket'' aan afspraken klaar zijn.

    • Robert van de Roer