Grote staking Z-Afrika tegen privatisering

De Zuid-Afrikaanse vakbondsorganisatie COSATU heeft haar twee miljoen leden opgeroepen vandaag en morgen het werk neer te leggen.

De landelijke staking is een protest tegen de toenemende armoede en werkeloosheid in Zuid-Afrika die volgens COSATU grotendeels te wijten is aan de privatiseringsplannen van het regerende Afrikaans Nationaal Congres (ANC).

De staking vindt plaats tegen de achtergrond van groeiende wrevel tussen het ANC enerzijds en de vakbonden en de Zuid-Afrikaanse Communistische Partij (SACP) anderzijds. De drie partijen vormen samen een historische alliantie die sinds 1994 Zuid-Afrika regeert.

COSATU protesteert al jaren tegen de neoliberale koers die het ANC vaart. Het sociaal-economisch programma van de regering (GEAR) houdt volgens COSATU te weinig rekening met de behoeften van de allerarmsten. Bijna vijftig procent van de Zuid-Afrikanen leeft in armoede en dertig procent is werkeloos, tweemaal zoveel als in 1995.

De vakbonden wijzen op de gevolgen van de privatisering bij de overheidsbedrijven Telkom (telecommunicatie), Eskom (elektriciteit), Denel (wapens) en Transnet (openbaar vervoer). Bij de vier bedrijven zijn de afgelopen jaren meer dan 100.000 banen verloren gegaan. Bovendien zijn de prijzen van de diensten van de openbare nutsbedrijven de afgelopen jaren fors gestegen. Bij Telkom stegen de prijzen voor lokale telefonie tussen 1998 en 2001 met 35 procent. ,,De verontwaardiging is tot het kookpunt gestegen'', zegt de woordvoerder van COSATU, Vukani Mde.

Het ANC heeft tot het laatste moment geprobeerd de staking te voorkomen. De partij is bang dat de werkonderbrekingen het imago van Zuid-Afrika zullen schaden. President Thabo Mbeki (ANC) haalde afgelopen vrijdag op een partijcongres hard uit naar de krachten binnen de regering die hij als ,,extreemlinks'' omschreef. Hij zei niet langer anarchie binnen de alliantie te kunnen dulden en dat hij op een adequate manier zal reageren op ,,degenen die ons als vijand behandelen''. ,,Het ANC is geen beweging die zichzelf de overwinning van het socialisme tot doel heeft gesteld.''

    • Bram Vermeulen