JP Morgan zit klem

Nog niet zo lang geleden leek het een goed idee om zakenbankactiviteiten aan te trekken door grote leningen te verstrekken aan snelgroeiende ondernemingen.

JP Morgan Chase was een van de agressiefste deelnemers aan dat riskante spel en verleende kredieten aan bedrijven als Enron en Worldcom, in ruil voor een deel van de vergoedingen die deze bedrijven betaalden aan hun financiële adviseurs. De hele strategie van JP Morgan Chase, die erop gericht was zijn zakenbankactiviteiten uit te bouwen, lijkt nu steeds meer op drijfzand gebaseerd.

De lijst van bezittingen van JP Morgan staat bol van de waardeloze leningen aan (bijna) failliete telecom- en kabelbedrijven. De daaraan verbonden risico's dacht de bank te kunnen afdekken door overeenkomsten met derden, bijvoorbeeld verzekeringsmaatschappijen.

Maar de zaken zijn anders uitgepakt dan verwacht. Twee jaar na aanvang van de crisis in de telecom- en mediasector heeft JP Morgan bekendgemaakt te overwegen de voorzieningen voor oninbare vorderingen te verviervoudigen tot 1,4 miljard dollar in het derde kwartaal.

De kredietverlening is bovendien niet het enige probleem van de zakenbank. Ook de omzet uit de handel in aandelen - de motor van de zakenbankdivisie - is ingestort. JP Morgan wil niet precies vertellen hoe dit is gebeurd, maar geeft toe in de zomer klappen te hebben opgelopen, terwijl de schaarste aan nieuwe aandelenuitgiftes de omzet van de klantgerelateerde handel schade toebracht. Bij ontstentenis van een heldere uitleg rijst het vermooeden dat er niet alleen bij de kredietverstrekking onverantwoorde risico's zijn genomen.

Wat houdt dat in voor de strategie van JP Morgan? De bank blijft steken in de positie waarin zij kwam te verkeren door de fusie van JP Morgan en Chase Manhattan. Er zijn bedrijfsonderdelen die uitstekend functioneren, maar in sommige sectoren van de effectenhandel, zoals de handel in aandelen, is de bank nergens.

Het besluit om het dividend op peil te houden ondanks de scherp gedaalde winst betekent dat de bank minder geld in kas overhoudt. Dat is geen omgeving die zich leent voor investeringen in riskante avonturen. De roep om de zakenbankactiviteiten af te bouwen zal alleen maar toenemen.