WEER EN KLIMAAT BETER TE VOLGEN MET TWEEDE GENERATIE METEOSAT

Na een dag uitstel wegens een elektrische storing is in de nacht van woensdag op donderdag vanaf lanceerstation Kourou (Frans Guyana) de Europese weersatelliet MSG-1 gelanceerd. Een Ariane-5 raket bracht het eerste exemplaar van Meteosat Second Generation op vlekkeloze wijze in een baan om de aarde. De satelliet zal binnen enkele weken in een geostationaire baan op zo'n 36.000 km boven de evenaar worden `geparkeerd', iets ten westen van Afrika. Op termijn krijgt MSG-1 gezelschap van twee zustersatellieten. Gedrieën zullen ze het weer en het klimaat in Europa stukken beter monitoren dan de huidige zeven Meteosats, waarvan de eerste een kwart eeuw geleden de ruimte in ging. Vooral extreme weerscondities als dichte mist, storm en zware onweersbuien zullen beter te voorspellen zijn.

MSG-1 is een cilinder met een hoogte van 2,4 meter en een diameter van 3,2 meter. In vergelijking met de eerste generatie is het instrumentarium veel krachtiger en nauwkeuriger. De twee voornaamste detectoren aan boord zijn de stralingsmeters SEVIRI en GERB. De eerste (Spinning Enhanced Visible & Infrared Imager) levert om het kwartier beelden van de atmosfeer in twaalf verschillende golflengtes, zowel in het zichtbare gebied als in het infrarood. Met de acht infraroodkanalen komt informatie beschikbaar over de temperaturen van wolken, land- en zeeoppervlakken, en over concentraties ozon, waterdamp en kooldioxide. De resolutie in zichtbaar licht is 1 km, een verbetering met een factor 2,5. Naast het traceren van lokaal extreem weer zal ook het modelleren van het klimaat met behulp van de SEVIRI-datastroom sterk verbeteren.

GERB (Geostationary Earth Radiation Budget) meet de albedo van de aarde: de verhouding tussen de hoeveelheid invallende straling van de zon en de door de aarde gereflecteerde straling. De waarde van de albedo speelt een sleutelrol in klimaatsveranderingsprocessen. De resolutie van GERB is 50 kilometer, wat de bestudering van lokale klimaatsystemen als de Sahara mogelijk maakt. Ook kijkt GERB naar stof in de atmosfeer.

De lancering van het tweede MSG-exemplaar is gepland voor begin 2005. Nummer drie completeert het trio voorjaar 2009. De weersatellieten moeten het zeven jaar volhouden. Eventueel volgt over twintig jaar nog MSG-4. Kosten van het project (tot 2014): 1,3 miljard euro.