Schurkengeld

Beleggen in ondernemingen die zaken doen met schurkenstaten kan gevaarlijk zijn voor uw rendement. De spanning stijgt. De eerste herdenking van 11/9 nadert. Achter de coulissen staat het Amerikaanse leger klaar voor een aanval op Irak. Alle verloven bij de veiligheids- en spionagediensten zijn ingetrokken. Moeten de financiële markten volgen?

Tussen de vergaderstukken van bestuurders van het pensioenfonds voor ambtenaren van Californië (Calpers) zat vorige week ook een intern memo over de veiligheidsrisico's in zijn effectenportefeuille. Calpers had eind juni 143 miljard dollar pensioengeld belegd, waarvan bijna 60 procent in aandelen en bijna 30 procent in effecten met een vaste rente (obligaties). In omvang is het fonds vergelijkbaar met ,,ons'' ambtenaren- en lerarenfonds ABP.

De notitie voor het Calpers-bestuur concentreert zich op risico's voor beleggers bij de zes staten die door de Amerikaanse regering als schurken zijn aangemerkt: Iran, Irak, Libië, Noord-Korea, Soedan en Syrië. Amerikaanse bedrijven moeten sinds enige tijd expliciet in hun financiële rapportage vermelden of zij zaken doen met deze landen of daar belangen hebben.

Calpers gebruikt voor het identificeren van de veiligheidsrisico's een lijst van een firma die het Investor Research Responsibility Center heet. De lijst is dit jaar voor het eerst samengesteld, is zelf niet openbaar, maar wordt aan geïnteresseerden verkocht à 12.500 dollar per jaar. De lijst houdt geen rekening met de omvang en de aard van de zaken die bedrijven met schurkenstaten doen. Het idee van de samenstellers is dat bedrijven die zaken doen met de gewraakte landen extra risico's lopen, bijvoorbeeld doordat hun reputatie en beurskoers worden bedorven door associaties met terroristen.

Calpers blijkt beleggingen te hebben in 115 bedrijven op de risicolijst, al staat achter een aantal namen: te weinig informatie. Op Philips loopt een belegger volgens de lijst geen extra risico. Calpers bezit Philips-aandelen en obligaties ter waarde van 168 miljoen dollar.

In de categorie zware risico's is Nederland vertegenwoordigd met energieconcern Koninklijke/Shell en de financiële conglomeraten Fortis en ING. Na Deutsche Bank, waarvan Calpers bijna 2,2 miljard dollar effecten bezit, heeft het Californische pensioenfonds het meest te verliezen op ING: ruim 1,3 miljard dollar.

Als de wereld vergaat zijn wij de laatste die dat merken, zei ING-topman E. Kist vorige week. Hij bedoelde ING's ijzersterke financiële positie. Of ook de oude zegswijze: als de wereld vergaat, ga dan naar Nederland, daar gebeurt alles 50 jaar later? Met lijsten als deze kan een nieuwe aanslag een ruwe beleggersreactie oproepen.