Gelderse missie van Renes is geslaagd

Met Bruckners Vijfde symfonie begint het Gelders Orkest het nieuwe seizoen onder haar oude chef-dirigent Lawrence Renes. Renes leidt het orkest officieel nog tot januari 2003, maar begint al dit najaar aan zijn nieuwe, voor vijf seizoenen vastgelegde betrekking als Generalmusikdirektor van het Philharmonisches Staats Orchester en de opera in Bremen. Daar verwelkomt men de nieuwe chef-dirigent in hoofdletters (,,Der Neue ist da!'') en start Renes zijn eerste seizoen ook spectaculair met de Negende symfonie van Sjostakovitsj en Verdi's Aida.

In Arnhem en Nijmegen dirigeerde Renes eerder deze week de Vijfde symfonie van Bruckner, waarin hij het Gelders Orkest ook gisteravond in Amsterdam voorging in de laatste week van de Robeco Zomerconcerten. Renes leidde – steeds in de nazomer – eerder Bruckners Vierde, Zevende, Achtste en Negende symfonie en voegde daar nu een overdachte maar gepassioneerde uitvoering van de Vijfde symfonie aan toe.

Bij zijn aantreden als chef van het Gelders Orkest was het een van Renes' voornaamste taken om het orkest vertrouwd te maken met het hoogromantische repertoire. Getuige de ronkende tutti-klank die hij in het slotdeel van Bruckners Vijfde realiseerde, is Renes in die missie geslaagd. De Vijfde is berucht om z'n langademige finale, maar Renes bouwde de spanning hier gestructureerd en gedoseerd op, en sprong mét orkest lenig over de valkuil deze vroegtijdig uiteen te laten spatten.

De keuze de Vijfde symfonie eerder aards dan etherisch, meer vanuit de onderbuik dan vanuit het achterhoofd te benaderen is typerend voor Lawrence Renes' visie op Bruckners oeuvre. In het eerste deel bleek dat al uit zijn brede, gedragen aanpak, waarop een diepe en gravende benadering van de partituur in het indrukwekkende tweede deel aansloot. En al reageerden niet alle instrumentgroepen even spits, verassend en eigen was ook het snelle, letterlijk dansbare tempo in het Scherzo. Renes stond kortom ook in deze Vijfde symfonie voor een duidelijke en gedurfde eigen visie, waarvan de ideeënrijkdom soms iets rijper aandeed dan het klinkend resultaat.

Na dit Bruckner-programma keert Renes volgende maand terug bij het Gelders Orkest voor het War Requiem van Benjamin Britten. In december sluit hij zijn chef-dirigentschap in Arnhem af met een serie kerstconcerten met Mahlers Vijfde symfonie.

Concert: Het Gelders Orkest o.l.v. Lawrence Renes. Programma: Bruckner, Symfonie nr. 5. Gehoord: 27/8 Concertgebouw, Amsterdam.