Enquête

,,Als BIJcard-houder heeft u altijd een streepje voor bij de Bijenkorf'', schreef mij onlangs Wim Achterberg, de `manager BIJcard' van de Bijenkorf. ,,Om u in de toekomst nog beter op maat te kunnen bedienen'', vervolgde de sympathieke manager, ,,is de Bijenkorf een samenwerking aangegaan met de Stichting Selectieve Post (SSP). Door deze samenwerking kunnen wij u op de hoogte stellen van aanbiedingen en evenementen die u in het bijzonder interesseren. Het enige wat u hiervoor hoeft te doen is de bijgevoegde vragenlijst ingevuld naar SSP te retourneren.''

Er viel ook nog een prijsje mee te verdienen: onder andere een cruise van 4.540 euro. ,,Vul maar gauw in'', zei ik tegen mijn vrouw, want ik zag ons al op het eersteklasdek van een luxueus cruiseschip op weg naar Kaap de Goede Hoop, een zoel windje spelend met onze avondkleding terwijl we ons naar het vijfgangendiner van de Bijenkorf begaven.

Alles leek goed te gaan. Maar op zeker moment begon mijn vrouw in zichzelf te praten op de toon van iemand die met tegenzin een merkwaardige ervaring ondergaat. Het praten ging over in enig verongelijkt geblaas, waarna ik besloot in te grijpen. De vragenlijst lag toen al aan de kant, en Wim Achterberg zou ernaast hebben gelegen, ware hij onze gast geweest.

Wat bleek? Wim Achterberg had ons niet zomaar een vragenlijstje gestuurd, maar een acht vellen tellend enquêteformulier. Alles wilde hij weten. Hij begon onschuldig: aan welke sporten we deden en of we munten of postzegels verzamelden. Maar langzamerhand werd Achterberg steeds indiscreter. Hoeveel en welke boeken kochten we per jaar, welke dagbladen lazen we, naar welke tv-programma's keken we, en aan welke goede doelen gaven we?

Wim wordt brutaal, dacht ik, en ik las gefascineerd verder waar mijn vrouw was opgehouden. Welke verzekeringen hadden we en bij welke maatschappijen, welke opleiding en welke functie had `de hoofdkostwinnaar', wat was de waarde van zijn koopwoning, had hij verhuisplannen, wat waren zijn bankzaken en wat deed hij voor zijn studerende kinderen? Trouwens, wat was het gezinsinkomen, op welke politieke partij stemde hij en bij welke kerk hoorde hij?

De intiemste vraag was deze: ,,Welke belangrijke gebeurtenissen verwacht u het komende jaar voor uzelf of uw eventuele partner (meer dan één antwoord mogelijk)?'' Je mocht kiezen uit `Samenwonen', `Trouwen', `Geboorte (klein)kind', `Kind gaat zelfstandig wonen', `VUT/pensioen'.

`Scheiden' stond er niet bij, `doodgaan' ook niet, want bij de Bijenkorf willen ze het wel graag een beetje positief houden. Maar met welk doel? Wat moest de Bijenkorf met al die gegevens? Ik las de inleiding nog eens goed door en toen begreep ik het. De Bijenkorf bemiddelde voor de SSP (`Een betrouwbare organisatie', verzekerde Achterberg nog) en die gaf die gegevens door aan een keur van bedrijven, zoals Frisia, Nuon, SpaarAdvies en Tulp Keukens BV.

Nu heb ik een vraag ééntje maar voor Wim Achterberg: hoeveel vangt de Bijenkorf voor zijn bemiddeling en hoe verhoudt zich dat tot dat cruisereisje en die cadeaubonnen van 50 euro die de invuller waarschijnlijk niet zal winnen?