Veel oorlogsmisdadigers vragen asiel

Enkele duizenden vluchtelingen is dit jaar in Nederland asiel geweigerd, omdat de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) al bij de eerste verhoren serieuze aanwijzingen had dat ze betrokken waren geweest bij oorlogsmisdaden. Met name onder Afghaanse en Joegoslavische asielzoekers is het aantal dat van oorlogsmisdaden wordt verdacht in vier jaar explosief gestegen.

In 1998 had justitie tegen 85 vluchtelingen dergelijke concrete verdenkingen. Dit jaar heeft de IND vierhonderd dossiers over mogelijke oorlogsmisdadigers overgedragen aan het speciale rechercheteam voor opsporing van oorlogsmisdadigers. Dit Novo-team (Nationaal Opsporingsteam voor Oorlogsmisdrijven) heeft sinds de oprichting in 1998 nog niet één verdachte voor de rechter weten te brengen, bevestigt een woordvoerder van het openbaar ministerie.

De IND verwacht op korte termijn nog eens 1.500 dossiers over verdachte asielzoekers aan justitie over te dragen. Eerder dit jaar had de Nationale Ombudsman kritiek op de trage afhandeling van de IND-dossiers. Daardoor konden oorlogsmisdadigers vaak jarenlang ongemoeid in reguliere opvangcentra verblijven. Volgens de Ombudsman komt het voor dat `echte asielzoekers' in Nederland geconfronteerd worden met personen voor wie ze in eigen land op de vlucht waren geslagen. Het Novo-team wijt het povere resultaat onder meer aan gebrekkige samenwerking met de IND. IND-medewerkers schakelen justitie niet tijdens de verhoren in de asielprocedure in, maar pas daarna.

Uit onderzoek in opdracht van justitie blijkt dat onderzoeken van het rechercheteam mislukten wegens slechte interne organisatie, ontoereikend bewijsmateriaal en haperende internationale samenwerking. Prof. A. Klip, betrokken bij dat onderzoek, vindt het resultaat opmerkelijk, omdat in Nederland relatief veel hoge militairen uit Afghanistan verblijven. In landen als Duitsland, België, Italië en Denemarken zijn de afgelopen jaren wel oorlogsmisdadigers uit met name Joegoslavië en Afghanistan vervolgd en veroordeeld.

NOVO-TEAM : pagina 3