Beursjojo

De beurskoersen kelderen niet alleen maar, ze gaan op en neer alsof het jojo's zijn. De ene dag een paar procent omhoog, de andere dag een paar procent omlaag. Deze zogeheten volatiliteit (beweeglijkheid) is de afgelopen maand ongeveer driemaal zo groot geweest als gewoonlijk. Aandelenmarkten van ontwikkelde landen gedragen zich als die van Brazilië of Rusland.

Daar zijn twee belangrijke redenen voor. De eerste is dat er op de markt gewoon een hoop onzekerheid heerst. Staat de wereld een tweede, heviger recessie te wachten? In hoeverre zijn de boeken van ondernemingen nog te vertrouwen?

Die onzekerheid is de voornaamste oorzaak van de scherpe stijging van de volatiliteit. Maar er is ook een andere oorzaak. De strategieën die beleggers hanteren om zich tegen de dalende beurskoersen te beschermen versterken op zichzelf de effecten van de volatiliteit.

Denk eens aan een verzekeringsmaatschappij die zich niet nog een inzinking van de markt kan veroorloven. Die maatschappij koopt wellicht van een zakenbank een putoptie, die mag worden uitgeoefend als de Britse FTSE 100-index op 4.000 punten staat. Maar de bank moet zichzelf ook indekken, dus die verkoopt termijncontracten op de FTSE. In beursjargon wordt dit delta hedging genoemd.

Maar dat is nog niet alles. Als de FTSE keldert, moet de bank nog meer termijncontracten verkopen om zich in te dekken. Wanneer veel banken dat doen, worden de koersen waarschijnlijk nog verder omlaag gedrukt. Als de FTSE zich daarentegen herstelt, moet de bank meer termijncontracten kopen – en dat helpt de koersen verder omhoog.

Dit proces, dat in beursjargon gamma minus wordt genoemd, versterkt de effecten van de volatiliteit. Dat is voor een belegger geen prettige ervaring – tenzij je een masochist bent, natuurlijk.

Onder redactie van Hugo Dixon.

Voor meer commentaar: zie www.breakingviews.com.

Vertaling Menno Grootveld.