Hondenbrigade op de trein gaat wel ver

Conducteurs schrikken terug voor de controle van agressieve reizigers. Een pakket maatregelen zoals de minister voorstelt zou wel kunnen helpen.

Een conducteur op Rotterdam 17, die al 18 jaar kaartjes knipt, kan zich goed voorstellen dat er minder gecontroleerd wordt door toegenomen agressie op het spoor. ,,Als de sfeer agressief is, of je denkt, hier kunnen we beter maar niks aan doen, dan denk ik dat iedere collega zegt: laat maar schieten die handel. Dan wordt er dus niet gecontroleerd.''

Ook het toegenomen aantal reizigers per trein ziet hij als een oorzaak van het kleinere aantal controles. Het aantal treinen is gedaald, de lengte van de overgebleven treinen toegenomen. ,,Vroeger zaten er twee- á driehonderd mensen in een intercity, nu zijn dat er zes- á zevenhonderd. Je komt er soms gewoon niet aan toe om die allemaal te controleren.''

Hij vindt overigens dat het met de agressiviteit nu ,,wel weer meevalt''. Zwartrijden, dat zou wel eens harder mogen worden aangepakt, en meer controle bij de toegang tot perron, of aan de deuren van de trein zou een goede manier zijn.

Het werk van conducteurs wordt nogal eens onderschat, vindt Daniët van Tiel (27) uit Rotterdam, net in opleiding voor conducteur. ,,Er zitten een hoop mensen in de trein, daar ben jij verantwoordelijk voor. En die hebben ook recht op dienstverlening, informatie enzo. Soms heb je gewoon geen tijd meer om de kaartjes nog te knippen.''

Volgens haar is agressie overal in de samenleving toegenomen, dus ook in de trein. Ze werkte hiervoor in de horeca en daar zag ze hetzelfde beeld. ,,Het is ook wel een uitdaging om daarmee te werken.'' Ook zij kan zich indenken dat je als controleur wel eens terugschrikt voor agressie en dan denkt, laat die kaartjes maar zitten. Het plan om conducteurs met honden de trein in te sturen vindt ze ,,ver gaan'' en of het helpt? ,,Die zwartrijders hebben zelf ook meestal zo'n bakbeest bij zich. Maar misschien dat een conducteur zich er veiliger door voelt.''

Afgelopen zondag pleegden een twintigjarige Antilliaanse jongen en een zeventienjarig meisje een overval op de trein tussen Dordrecht en Rotterdam. Het voorval speelde zich af rond half zes 's middags. De jongen ging alle coupés langs en riep dreigend dat hij een handgranaat en een pistool bij zich had. Geld wilde hij. Passagiers raakten in paniek en begonnen door de trein te rennen.

De overvaller en zijn vriendin zijn op station Rotterdam 17 ingerekend door de spoorweg- en de regiopolitie. Ze droegen op dat moment geen wapens bij zich. Ook in de trein werden geen wapens gevonden. Volgens getuigen maakte de jongen een zeer verwarde indruk. Over de rol van het meisje is nog weinig duidelijk. Zeker tien mensen hebben aangifte gedaan. Beide verdachten zitten nog vast.

Er zaten twee conducteurs op de trein, maar die grepen niet in. Volgens NS hebben ze in overeenstemming met de procedures gehandeld. ,,Ze deden wat ze moesten doen'', zegt een woordvoerder van de spoorwegen. ,,Ze namen poolshoogte en vroegen versterking aan bij de spoorwegpolitie. Daardoor konden de daders worden ingerekend. Optreden bij een bedreiging hoeft niet altijd te zijn dat een conducteur er tussenspringt.''

Volgens NS moet elke conducteur bij elke agressieve situatie zelf inschatten hoe hij gaat optreden. ,,Daarbij moet hij de veiligheid van de passagiers waarborgen, maar ook die van hemzelf. In die zin hebben deze conducteurs hun werk goed gedaan.''