Economie blijft stagneren, druk op kabinet stijgt

De groei van de Nederlandse economie stagneerde ook in het tweede kwartaal van dit jaar. Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) meldde vanmorgen een groei op jaarbasis van 0,1 procent.

De aanhoudende stagnatie, waarbij op kwartaalbasis de economie nu al anderhalf jaar nauwelijks meer groeit, legt nieuwe druk op het kabinet-Balkenende. Dat vergaderde gisteren voor het eerst over de sombere financiële-economische situatie.

Het Centraal Planbureau voorspelt voor 2003 een begrotingstekort van 0,8 procent als het kabinet geen extra maatregelen neemt. De financieel-economische `zeshoek' van het kabinet besprak gisteren of het maatregelen neemt en zo ja welke. Daarbij hoort mogelijk lastenverlichting, zoals minister Heinsbroek (Economische Zaken, LPF) bepleitte. Nadeel daarvan is dat daardoor het begrotingstekort oploopt. In het regeerakkoord is juist afgesproken dat te vermijden. Als het kabinet aan die richtlijn vasthoudt, moet ook zonder de tegenvallende groeicijfers van vanmorgen al 3,5 miljard euro extra worden bezuinigd, bovenop de reeds voorziene recordbezuiningen van zeven miljard. Minister De Geus (Sociale Zaken, CDA) zinspeelde gisteren op nieuwe bezuinigingen, Heinsbroek zei dat ,,liever niet'' te zien.

Minister Hoogervorst (Financiën, VVD) zei na afloop van het beraad dat er nog geen overeenstemming is binnen het kabinet, dat morgen in zijn geheel verder spreekt over de begroting voor 2003. Wel delen de ministers volgens Hoogervorst de analyse dat hoge loonkosten de belangrijkste oorzaak zijn dat Nederland economisch achterblijft bij buurlanden. Loonmatiging is daarom volgens Hoogervorst een prioriteit. Kamerlid Van Beek (VVD) zag vanmorgen in de tegenvallende groeicijfers een bevestiging daarvan.

Kamerlid Crone (PvdA) oordeelt dat het uitblijvende herstel van de groei bevestigt dat het kabinet werkt met een ,,te krap bemeten'' regeerakkoord. Volgens Crone voert het kabinet ,,beleid voor een hoogconjunctuur in een laagconjunctuur''. [Vervolg STAGNATIE: pagina 13]

STAGNATIE

'CPB-raming onhaalbaar'

[Vervolg van pagina 13] Uit de CBS-cijfers van vanmorgen blijkt dat met name het terugvallen van de investeringen met 3,3 procent in het tweede kwartaal de boosdoener is. De consumptieve bestedingen bleven, met een groei van 1,7 procent redelijk op peil. Dat was vooral te danken aan de overheid. De bestedingen van gezinnen stegen met 1,1 procent, die van de overheid met 3 procent. Hoewel de export verder daalde nam het tempo van de daling af.

Volgens H. Versluis van de Stafgroep Economisch Onderzoek van de Rabobank weegt ook zwaar dat de voorraden sneller zijn afgebouwd dan gedacht. Hij verwacht dat de opbouw van voorraden in de tweede helft van het jaar voor een onverwachte versnelling van de groei kan zorgen, waardoor de 0,75 procent groei die het CPB voorziet, wellicht nog gehaald kan worden. Econoom A. Schuiling denkt echter dat ,,zelfs bij een pittige acceleratie van de groei in het tweede halfjaar de CPB-prognose moeilijk haalbaar'' wordt.

Econoom P. van Doesburg van Dexia Securities verwacht weinig van een opleving. De economie moet volgens hem met tweemaal 1 procent op kwartaalbasis groeien om nog op 0,75 procent voor het hele jaar uit te komen. Dexia zette zijn prognose voor de groei van de Nederlandse economie in heel 2002 vanmorgen op 0,3 procent.

De zakenbank Morgan Stanley liet vanmorgen vanuit Londen weten dat zij overweegt de prognose van 0,6 procent groei over 2002 verder te verlagen. Ook De Nederlandsche Bank acht de driekwart procent groei te hoog.

Vanwege bescheiden overloopeffecten heeft een lagere economische groei in 2002 geen directe gevolgen voor de prognoses voor 2003. Het CPB gaat daarbij uit van een economische groei van 1,5 procent. De meeste economen bij de grote banken verwachten daar juist meer van.