Noodwet VS raakt ook Nederland

Nederlandse bedrijven die hun beursnotering in de Verenigde Staten willen behouden, moeten hun organisatie ingrijpend aanpassen om te voldoen aan nieuwe, strenge Amerikaanse wetgeving.

De reikwijdte van een noodwet van president Bush die gericht is tegen bedrijfszwendel, is groter dan was verwacht.

Dat blijkt uit de eerste analyses door Nederlandse juristen en accountants van de Sarbanes-Oxley Act die vorige maand door het Amerikaanse Congres is aangenomen.

De aangescherpte fraudewetgeving, een reactie op de reeks boekhoudschandalen en bedrijfsdebacles bij concerns als Enron en Worldcom, geldt voor alle ondernemingen met een beursnotering in de Verenigde Staten. Van de meeste grote Nederlandse concerns zijn de aandelen ook verhandelbaar in New York. Het gaat in totaal om ten minste 44 Nederlandse ondernemingen.

Post- en expressbedrijf TPG maakte vanochtend als eerste Nederlandse onderneming bekend dat het zijn eisen over de onafhankelijkheid van de accountant, heeft gewijzigd in reactie op de nieuwe Amerikaanse wetgeving. De actie van TPG behelst slechts één aspect van de noodwetgeving.

In de wet krijgt de Amerikaanse beurszichthouder SEC straks de bevoegdheid `ongeschikte' bestuurders uit hun functie ontheffen. Dat is in Nederland tot nu toe alleen voorbehouden aan toezichthouders op de financiële sector, zoals De Nederlandsche Bank. De SEC krijgt ook de bevoegdheid om salarissen van Nederlandse bestuurders te blokkeren, zolang er een onderzoek naar effectenfraude loopt.

De financiële risico's voor Nederlandse bestuurders nemen eveneens toe. Zij dienen alle ontvangen bonussen en optiewinsten terug te betalen in het geval de cijfers wegens wangedrag worden aangepast. Leningen aan bestuurders worden verboden. Effectentransacties van bestuurders moeten veel sneller worden geopenbaard en de samenstelling van de raad van commissarissen zal bij veel bedrijven moeten worden aangepast. Daarnaast dienen accountants, commissarissen en bestuurders hun functies veel strenger te scheiden dan de Nederlandse wet voorschrijft.

Volgens de hoogleraar A. de Bos van accountantskantoor Ernst & Young is de noodwet geschreven als een amendement op een lange reeks andere wetten. De aangescherpte eisen zullen niet allemaal op hetzelfde moment van kracht worden. Er bestaat nog veel omzekerheid over de precieze interpretatie van de regels. Zo signaleert De Bos dat sommige eisen op gespannen voet staan met het arbeidsrecht in Nederland. De Amerikaanse beurstoezichthouder zal binnen een halfjaar na inwerkingtreding van iedere wetswijziging `interpretatieregels' publiceren.

Regels VS: Pagina 15

www.nrc.nl: samenvatting anti-zwendelwet