Een kernbom op Baltimore is weer gepast amusement

In The Sum of All Fears worden een aantal dingen die meestal van een andere orde worden gevonden als gelijkwaardig gepresenteerd. De Amerikaanse stad Baltimore wordt getroffen door een kernbom en een Amerikaanse jongen maakt het goed met zijn vriendinnetje. Om het ene moeten we even treurig zijn als om het andere blij.

The Sum of All Fears, de vierde verfilming van een boek van Tom Clancy over CIA-agent Jack Ryan, is een niet meer te verdragen mengsel van sprookje en realisme. Zoals gebruikelijk laat de film de vrije loop aan het gevoel dat er achter de schermen allerlei dingen gebeuren waar wij gewone burgers geen weet van hebben. Paranoia is in de bioscoop heel bevredigend. Nog bevredigender is het om samen met Ryan en een mobiele telefoon de wereld voor een nucleaire catastrofe te behoeden. Baltimore is dan wel weggevaagd, de rest is er nog. De twee soorten bevrediging zijn alleen moeilijk met elkaar te verenigen. `Zo gaat het vast' en `zou het maar zo gaan' sluiten elkaar uit.

The Sum of All Fears is een van die films waarvan de release door de terroristische aanslagen van 11 september werd uitgesteld, ook al waren de Arabische terroristen uit Clancy's boek toen al vervangen door Europese fascisten. Nu is een kernbom op Baltimore weer gepast amusement. In deze film wordt de bom geplaatst door een groep neofascisten die hopen dat de Amerikanen denken dat de Russen het hebben gedaan, waardoor de twee supermachten of wat daarvan is overgebleven elkaar zullen gaan bevechten en de fascisten in Europa weer vrij spel zullen hebben. En ja, zowel de Amerikaanse als de Russische president heeft het lanceerkoffertje al open gemaakt.

De ontploffing van de kernbom in het stadion van Baltimore wordt heel overtuigend in beeld gebracht. Regisseur Phil Alden Robinson was zo slim om de kijker er niet op voor te bereiden; het gebeurt plotseling. Maar na de ontploffing is er van Baltimore bijna niets meer te zien. De slachtoffers worden niet in beeld gebracht en er wordt nauwelijks over ze gepraat. Wij zitten samen met Jack Ryan op een gazon voor het Witte Huis te picknicken.

Jack Ryan is in The Sum of All Fears een stuk jonger dan in zijn eerdere bioscoopuitjes en wordt gespeeld door Ben Affleck. Affleck is een goede keuze voor de rol. Hij lijkt intelligent genoeg om bij de CIA te kunnen werken en dom genoeg om daar de dingen te doen die Tom Clancy allemaal voor hem heeft bedacht.

The Sum of All Fears. Regie: Phil Alden Robinson. Met: Ben Affleck, Morgan Freeman, James Cromwell, Liev Schreiber, Ciaran Hinds, Bridget Monayhan. In 74 bioscopen.