Vijf lange weken zitten in een krappe, Turkse cel

Danny Broens, die vijf weken vastzat in een Turkse cel, is vannacht in Nederland teruggekeerd. Een Duitse `beschermengel' hielp hem overleven.

,,Ze wilden me doodmaken, begrijpt u.'' Advocaat Bilal Kalayci stond gisteren in het Turkse stadje Alanya tegenover een schuimbekkende menigte, nadat hij met succes zijn cliënt, de 21-jarige Haagse kapper Danny Broens, op vrije voeten had gekregen. Vandaag heeft Kalayci een bodyguard voor de deur staan, vertelt hij telefonisch.

Broens was in de nacht van 24 juni betrokken bij een dodelijk scooterongeluk in Alanya. De Hagenaar keerde vannacht, na een verblijf van vijf weken in een overvolle gevangenis, terug naar Nederland. Volgens de Turkse rechter zijn er geen aanwijzingen dat Broens schuld heeft aan de dood van Halil Sulu, die op de fatale nacht voor de scooter van de Nederlander terechtkwam. Volgens Kalayci heeft de rechter zich bij zijn oordeel geenszins laten beïnvloeden door de jaarlijkse toestroom van een kwart miljoen Nederlanders naar Alanya.

Broens is vrijgelaten uit voorarrest, maar is formeel nog niet vrijgesproken. Dat gebeurt waarschijnlijk in oktober, verwacht zijn raadsman in Nederland, Geert-Jan Knoops.

Broens zat meer dan veertig dagen in een overvolle cel van zes bij zes meter. Volgens Kalayci deelde Broens die ruimte met 47 medegevangenen. Volgens Knoops zaten er zeventig à negentig personen in de cel, die was uitgerust met stapelbedden. Broens moest een bed delen met twee medegevangenen. In totaal zaten er 240 man in de kleine gevangenis, die eigenlijk gebouwd is voor 130 gedetineerden.

Knoops is onlangs een procedure begonnen bij het Europese Hof om de Turkse gevangenispraktijken aan de kaak te stellen. Broens, zegt Knoops, was de dupe van slechte wetgeving. Volgens de Turkse wet kunnen mensen die betrokken zijn bij een dodelijk ongeluk in voorarrest worden genomen, ongeacht de vraag of ze schuldig zijn. Broens was onschuldig, zo stelde de Turkse politie een dag na het ongeluk al vast, maar moest totdat de zaak zou voorkomen in voorarrest blijven.

Kalayci zegt dat Broens ,,naar omstandigheden humaan'' is behandeld in de gevangenis. Volgens de advocaat is Broens op een gegeven moment een betere cel aangeboden, maar de Nederlander wilde zelf niet worden overgeplaatst. Broens had namelijk vriendschap gesloten met een Duitse medegevangene die al veel langer vastzat.

Deze Duitser was een van de weinige mensen in de cel met wie Broens kon praten. Hij nam Broens onder zijn hoede en hielp de Nederlander overleven binnen de gevangenismuren. Volgens Knoops heeft deze man Broens verschillende keren ,,beschermd tegen geweldadige acties''. Uiteindelijk werd Broens toch één keer in elkaar geslagen, zegt Knoops.

Vader Oscar kwam zijn zoon zo vaak mogelijk opzoeken, soms elke dag. Maar twee weken geleden mocht dat opeens niet meer. Volgens de Turkse autoriteiten had Oscar Broens zijn `beurten' opgesoupeerd. Niemand had de vader verteld dat er een limiet was aan het aantal bezoeken. Ook de Nederlandse consul ter plaatse niet.

Broens overleefde het gevang, maar moest gisteren alsnog vrezen voor zijn leven. Woedende familieleden van de omgekomen Sulu wachtten hem buiten op na de uitspraak. Broens werd in allerijl afgevoerd, terwijl zijn ouders en Kalayci op de hielen werden gezeten. Zelfs de rechter moest uiteindelijk worden ontzet. Kalayci kreeg drie klappen en moest zich een paar uur schuilhouden, terwijl de politie de menigte uit elkaar dreef.