VNO-NCW denkt aan breuk bonden

Werkgeversvereniging VNO-NCW overweegt vakbonden in de toekomst uit te sluiten van CAO-overleg. Voorzitter J. Schraven vindt dat bonden steeds minder representatief zijn voor de werknemers.

De vakbonden zijn woedend. H. van der Kolk van vakcentrale FNV noemt het plan van Schraven een ,,oorlogsverklaring aan de vakbeweging''. De FNV zal zowel uit de SER als uit de Stichting van de Arbeid stappen als Schraven ,,dit serieus meent'', zegt Van der Kolk.

Bij VNO-NCW is een interne commissie met de naam Toekomst Arbeidsverhoudingen vorige maand begonnen met een onderzoek naar de representativiteit van bonden. De werkgeversvereniging meent dat de organisatiegraad bij onder andere ICT-bedrijven en bij banken te laag is. Bovendien zijn in veel branches voornamelijk ouderen lid van een bond.

In een interview met het Financieele Dagblad van vanochtend vraagt Schraven zich af of ,,je op deze manier door moet gaan met CAO-onderhandelingen''. Schraven: ,,Steeds vaker worden CAO's neutraal voorgelegd aan een clubje kaderleden, die soms ook niet verder kijken dan hun neus lang is.''

De commissie Toekomst Arbeidsverhoudingen onderzoekt in hoeverre bonden bij de onderhandelingen over CAO's werknemers vertegenwoordigen. Ze kijkt ook naar alternatieve methoden. Nederland telt ruim 7 miljoen werkenden, van wie er 1,5 miljoen lid zijn van een bond. In de jaren negentig, toen het aantal werkenden toenam, is het ledental van de bonden vrijwel stabiel gebleven.

Schraven is op vakantie en was vanochtend niet bereikbaar. Algemeen directeur N. van Kesteren van VNO-NCW acht het mogelijk CAO's af te sluiten met ondernemingsraden of via bonden die uitsluitend op bedrijfsniveau onderhandelen. Eind dit jaar komt de commissie met aanbevelingen. ,,Er is nog niets definitief besloten.''

CAO-coördinator R. van Splunder van de vakcentrale CNV betitelt de uitspraken van Schraven als ,,zomerkolder''. Voorzitter A. Verhoeven van de Unie mhp (vakcentrale voor middengroepen en hoger personeel) noemt de suggestie van Schraven ,,gevaarlijk en ernstig''. De uitspraken van de werkgeversvoorzitter stuiten ook op verbazing bij de andere grote werkgeversorganisatie, MKB-Nederland. Voorzitter H. de Boer van de organisatie van middelgrote en kleine bedrijven ziet geen aanleiding de bonden te passeren. ,,Uiteraard zijn ze onze tegenpolen, maar ik heb nu niet de neiging hen strenger aan te pakken.''

Van der Kolk van FNV vindt verder het verwijt van Schraven dat de lonen in de afgelopen twee jaar te veel zijn gestegen, onterecht. Schraven vermoedt dat kaderleden minder geneigd zijn de lonen te matigen dan de werknemers zelf. ,,Je kunt dat niet per jaar beoordelen'', zegt Van der Kolk. ,,We hebben een lange periode gehad waarin lonen beheerst stegen, terwijl werkgevers toen buiten de CAO's om extra's gaven.''