President Taiwan: stemmen over status

China heeft boos gereageerd op een oproep door de Taiwanese president Chen Shui-bian tot een referendum over de status van Taiwan. De Chinese regering zei de onafhankelijkheid van het eiland nooit te zullen accepteren.

De oproep van Chen, in een directe videoboodschap ten overstaan van onafhankelijkheidsactivisten in Tokio, was zijn duidelijkste verwijzing naar de onafhankelijkheid van Taiwan sinds zijn verkiezing als president twee jaar geleden. In de boodschap zegt Chen dat Taiwan en China feitelijk al twee onafhankelijke landen zijn.

Peking, dat Taiwan altijd heeft beschouwd als een opstandige provincie, heeft gedreigd met een gewapende aanval wanneer de 23 miljoen Taiwanezen formele onafhankelijkheid verkiezen. Een woordvoerder van het Chinese ministerie van Buitenlandse Zaken herhaalde gisteren de standaardfrase die China gebruikt om Taiwan terecht te wijzen, door te zeggen dat er slechts één China is en dat Taiwan deel uitmaakt van dat ene China. ,,We zullen de splitsing van China's soevereiniteit nooit accepteren.''

Een woordvoerder van de Taiwanese regering probeerde de woede van China te temperen door te zeggen dat Chen slechts de bestaande situatie heeft weergegeven. Volgens de woordvoerder heeft Peking onvoldoende aandacht voor de goede intenties van Chen. Zo zou China structureel weigeren de dreigementen over de toepassing van geweld te staken.

China koestert een groot wantrouwen jegens Chen die voor zijn verkiezing tot president een uitgesproken voorstander was van de formele onafhankelijkheid van het eiland. Een groot deel van de Taiwanezen denkt daar net zo over, maar wil het niet laten aankomen op een confrontatie met China.

De oproep van Chen is mogelijk het Taiwanese antwoord op de machtsstrijd die in China gaande is voorafgaande aan het zestiende partijcongres dit najaar. Taiwan hoopt de impasse die meer dan een halve eeuw bestaat te doorbreken. Voorts bestaat in Taipei ergernis over het `overlopen' van het eilandstaatje Nauru, dat vorige maand betrekkingen heeft aangeknoopt met China. Daardoor zijn er nog maar 26 landen die Taiwan erkennen.