Een tweede Swissair?

Waarom heeft Martin Ebner zijn eigen advies niet opgevolgd? De Zwitserse financier pochte altijd dat hij in een conservatief beleggingsbeleid geloofde. Toch heeft hij zojuist de zeggenschap over een groot deel van zijn rijk uit handen gegeven in wat griezelig veel weg heeft van een gedwongen liquidatie. Deze merkwaardige actie dreigt in de Alpen een ware aardbeving te veroorzaken.

Ebner heeft net een groot belang in de vier beleggingsfondsen die hij controleerde overgedragen aan de Zürcher Kantonalbank (ZKB), de op twee na grootste bank van Zwitserland. BZ Group, de houdstermaatschappij van Ebner, die de zeggenschap over de fondsen had, heeft ook directe belangen in andere bedrijven als de bank Crédit Suisse en het Zweedse concern ABB verkocht.Toch lijkt dit nu niet bepaald het beste moment om aandelen te dumpen. Voor buitenstaanders is het moeilijk om achter de reden voor deze handelwijze te komen. Ebners verklaring dat hij zijn activiteiten op het gebied van het vermogensbeheer wil inkrimpen, is enigszins aan de magere kant. Zijn financiële situatie is buitengewoon ondoorzichtig. Maar uit wat hij heeft losgelaten, kan een redelijk somber beeld samengesteld worden.

Begin dit jaar bedroeg de waarde van een aantal belangen, waarvan bekend was dat Ebner ze in bezit had, 18 miljard Zwitserse franc. Afgelopen week was die waarde ineengeschrompeld tot 11 miljard Zwitserse franc. Als je dezelfde berekening toepast op de beleggingsfondsen van Ebner, bedraagt het theoretische verlies van BZ Group ongeveer 7,5 miljard Zwitserse franc.

Het is moeilijk te zeggen of dit inderdaad het verlies was dat Ebner moest zien te verwerken. Als het genoemde bedrag bij benadering juist is, zou dat een behoorlijk zware klap zijn. Ebner heeft niet verteld door hoeveel kapitaal zijn enorme beleggingsportefeuille werd gedragen. Volgens iemand die op de hoogte is van zijn financiële situatie had BZ Group een kapitaal van slechts 2,2 tot 2,3 miljard Zwitserse franc achter de hand.

Het valt te bezien hoeveel waarde uit Ebners belangen kan worden veiliggesteld, wie de zeggenschap ook overneemt. Maar gezien de hoeveelheid belangen lijkt het zeker dat er verlies geleden gaat worden. Het is onwaarschijnlijk dat ZKB genoeg durf had om Ebner geheel op eigen kracht van kredieten te voorzien. De schijnwerpers zullen ongetwijfeld op zoek gaan naar andere instellingen die hierin een rol hebben gespeeld. Crédit Suisse wordt gezien als een andere belangrijke crediteur.

Intussen lijken de Zwitserse autoriteiten alles in het werk te willen stellen om de schade te beperken. De Zwitserse centrale bank heeft de rente omlaaggebracht. Er zijn geruchten dat de privé-sector zich opmaakt om kapitaal te injecteren. Bij ontstentenis van een nadere verklaring krijgt deze affaire de contouren van een tweede Swissair.