`Vitaliteit, gezondheid, gemak'

Dankzij succesvolle integratie wist Unilever een veel grotere winst te boeken dan analisten hadden verwacht. Maar de stijging met 32 procent is een uitschieter die het bedrijf in het tweede halfjaar zeker niet kan herhalen.

De beurs haalde gisteren opgelucht adem toen Unilever haar cijfers over het tweede kwartaal – 32 procent meer winst – bekend maakte. Beleggers vierden uitbundig feest met een koersstijging van 7,1 procent en vanochtend kwam daar nog eens 3,2 procent bij. Niet alleen omdat het voedings- en zeepbedrijf meer winst boekte dan analisten hadden verwacht, maar ook omdat de verwachting voor 2002 naar boven werd bijgesteld.

De goede resultaten zijn vooral te danken aan het succesvolle integratie- en herstructureringsprogramma `Weg naar Groei' van 2000. Dit plan richt zich op de integratie van het in datzelfde jaar overgenomen Amerikaanse Bestfoods te integreren en het aantal merken te verminderen van 1.600 naar 400. Bedoeling is het reclamegeld in te zetten voor een beperkt aantal topmerken.

Gisteren werd duidelijk dat Unilever dit soort reorganisaties wel vaker tot een goed einde wist te brengen. Het Nederlands-Britse concern heeft nooit anders gedaan. Maar het effect van `Weg naar groei', met name de synergiewinsten, lopen langzaamaan op zijn eind. De winststijging van 34 procent (over het eerste half jaar) per aandeel is een eenmalige uitschieter. Dat percentage zal Unilever in het tweede halfjaar zeker niet halen.

Bijna alle andere indicatoren wijzen op een minder florissant beeld. De groei van de 400 leidende merken (onder meer Becel, Bertolli, Knorr, Ola, Dove, Omo), die nu verantwoordelijk zijn voor 88 procent van de omzet, vertraagt in plaats van verbetert. Anderhalf jaar geleden boekten de topmerken een omzetplus van 5,4 procent, maar dat zakte in het afgelopen halfjaar terug tot 3,7 procent. Terwijl het doel van `Weg naar groei' eind 2004 op 5 à 6 procent is.

Als de kostenbesparingen later dit jaar een normaler niveau bereiken, zal blijken dat de core-business van Unilever minder gesmeerd loopt. In de eerste zes maanden was de autonome groei in de Verenigde Staten en Europa ongeveer nul. Om de omzet te stimuleren, introduceert Unilever binnenkort nieuwe producten die stevig worden begeleid met reclame en promotie, zoals de introductie van de deodorant Axe in de VS, yoghurtijs van Magnum en Omo in Afrika.

De honderden miljoen euro extra reclame die Unilever hiervoor uittrekt, slokken bijna alle winstgroei voor de rest van het jaar op. In een toelichting zegt bestuursvoorzitter Antony Burgmans: ,,Als u ziet dat we over het eerste halfjaar 34 procent winstgroei hebben en voor het hele jaar mikken op rond 15 procent, kunt u zelf uitrekenen hoeveel extra winst we in de tweede helft van dit jaar maken''.

Ook van een verhoging van de brutowinstmarge (brutowinst als percentage van de omzet) moet Unilever het de komende jaren niet hebben. Die marge steeg de afgelopen vijf jaar van 9,4 naar 15 procent, waarmee het doel van 16 procent al vrijwel is bereikt. Andere risico's die omzet en winst kunnen bedreigen zijn de voortdurende economische- en valutacrises in Latijns-Amerika en landen als Turkije en India. Die ontwikkelingsregio's zijn belangrijk voor Unilever, omdat ze het sterkst groeien en het bedrijf er nu al 40 procent van haar omzet behaalt.

Desondanks meent Burgmans dat Unilever vanaf 2004 een gestage autonome omzetgroei zal boeken van 5 procent per jaar: ,,We zijn tevreden over de verzorgingsproducten, maar nog niet over voeding'', zei hij gisteren. ,,Maar we hebben geen probleem. In de tweede helft van de jaren negentig groeide food bij ons 0 procent per jaar. Nu 3 procent.'' Burgmans hoopt die 5 procent te halen door veel innovatieve producten op de markt te brengen voor een hogere prijs. ,,We leggen het accent op vitaliteit, gezondheid, smaak en gemak.''

Het is de vraag of die innovatieve producten straks betaalbaar zijn in Derde-Wereldlanden. Unilever werd bijvoorbeeld drie jaar geleden gedwongen in Indonesië de verpakkingen van veel producten te verkleinen, omdat een normaal pak zeeppoeder al een te grote uitgave bleek voor de meeste klanten. Hetzelfde recept past het nu toe in onder meer Argentinië en Brazilië. Ook klanten in de VS en Europa zullen niet jaar in jaar uit bereid zijn 5 procent meer uit te geven aan artikelen van Unilever.

Burgmans ziet dat al aan de teruglopende verkopen van luxemerk Calvin Klein en Hellmann's mayonaise, het topmerk van Bestfoods. Burgmans blijft positief: ,,We zijn coherent bezig, slagvaardig en we doen wat we beloven.'' Hij heft zijn papieren met de kwartaalcijfers in de lucht en zegt: ,,Hier staan we voor.''