48 uur in Lissabon

De Portugese hoofdstad is een lust voor het oog, vol gemoedelijke, sfeervolle café's. En natuurlijk is er de fado, aldus Kester Freriks.

WANNEER GAAN?

Lissabon is in de zomer een hete stad. Maar de nauwe straten van volkswijken als Senhor Vinho en Parreirinha Alfama bieden voldoende schaduw, en ook kleine,gemoedelijke cafés waar de consumpties erg goedkoop zijn. Toch is de beste tijd voor een bezoek voorjaar, najaar of winter.

WANDELEN OF TRAMMEN?

Lissabon is een uitgelezen stad voor de slenterende wandelaar, maar de tram is het mooiste middel van vervoer. Kleine, oude trammetjes zuchten en steunen door de smalle en steile straten. Er zijn verschillende routes, die bijna allemaal op het Praça Comércio beginnen. De Expresso Oriente voert langs de oosterse bezienswaardigheden van de stad, de Circuito Tejo volgt de oevers van de rivier de Taag. Vanaf de hoge heuvels ontvouwt zich een prachtig uitzicht op de rivier, die zo breed lijkt als de zee.

OMHOOG...

Lissabon is gebouwd op zeven heuvels. Er is een boven- en benedenstad. Liften overbruggen de hoogteverschillen. Het zijn prachtige staalconstructies met rank ijzerwerk.In het hart van de stad brengt de Elevador de Santa Justa de toerist uit de donkerte van een smalle straat naar een hooggelegen uitzichtterras.

...EN NAAR BENEDEN

In de late namiddag begint op het plein Rossio, in de benedenstad de Baixa, de pantoffelparade. De Lissabonners kleden zich chic en stijlvol, wandelen over brede marmeren voetpaden en nemen een portwijn of een ander drankje op het terras. Het rechthoekige plein is perfect symmetrisch aangelegd met in het midden standbeelden en figuren te paard, onder wie Koning João IV, de voorvechter van de Portugese onafhankelijkheid. Bewonder de fraaie architectuur van meesterbouwer markies de Pombal, die de stad na de aardbeving van 1755 opnieuw optrok en haar allure en grandeur gaf. Het fraaiste terras op het zuidwesten biedt tearoom Nicola.

STAMKROEG

Café A Brasileira in de Rua Garrett was stamkroeg van dichter Fernando Pessoa,die een behartenswaardig werk over zijn stad schreef, getiteld Lissabon, wat de toerist moet zien. Hij zit, in brons gegoten, op het terras voor het café. Het interieur is fraai met een spiegelwand over de hele lengte en een klok zonder wijzers. Het verhaal gaat dat Pessoa met een collega-dichter 's nachts dronken naar de Taag wandelde om erachter te komen of de vogels boven de rivier nu meeuwen waren of raven.

EN TOCH: DE FADO

Niemand ontkomt in Portugal aan de fado, die eenzame manier van voelen en leven. Wie alles over de fado wil lezen, moet het boek Fado. De tranen van de Taag van Dirk Lambrechts lezen. Hij voert de lezer langs de intiemste, vaak onvindbare lokalen van de stad. Het is een romantische misvatting te denken dat elke Portugees zomaar op de hoek van de straat ineens een lied vol weemoed gaat staan zingen. Een uitstekend startpunt is het Casa de Fado aan de Rua J. Tabaco in het hart van de wijk Alfama. Hier tegenover ligt een eenvoudig café, waar de fado getekend staat op de gezichten van de klanten. Aan het kleine plein waarop het café uitkijkt, liggen tal van fado-restaurants en ook in de wirwar van kleine straatjes eromheen.

PLEIN

Grenzend aan de Cais de Colunas, een van de mooiste kades van Europa, ligt het weidse plein Praça di Comércio, omsloten door statige handelsgebouwen en ministeries. Hier zag ik de schim van J. Slauerhoff die in het gedicht Fado schreef: ,,Ben ik traag omdat ik droef ben, /Of ben ik droef omdat ik traag ben,/ Nooit de wijde wereld inga/ Alleen Lisboa van bij de Taag ken/ En ook daar voor niemand besta.''

THEATER

Recht tegenover de hoofdingang van het prachtige station zien we de zijgevel van het Teatro Nacional Almeida Garrett, gebouwd in 1846 door een Italiaanse architect. De indrukwekkende voorgevel telt maar liefst zes monumentale zuilen, die vroeger deel uitmaakten van een Cidade-kerk. Ook een beeltenis van Apollo en de muzen siert de gevel. Vier reliëfs beelden de verschillende fasen van de dag uit. Het interieur is stijlvol, de zaal een lust voor het oog met plafondschilderingen.

HOE KOM JE ER?

Liefst vier maatschappijen vliegen rechtstreeks op Lissabon. De vliegtijd bedraagt een kleine drie uur. Alitalia, Air France, TAP Air Portugal en KLM verzorgen de vluchten uit Amsterdam. Gemiddelde prijs 270 euro. Last-minutes op www.kras.nl en www.ebrooker.nl.