Erfurt

Duitsland was een paar dagen in shock. De moordpartij die een gesjeesde scholier in Erfurt op zijn oude gymnasium aanrichtte, gaat het verstand te boven. Woorden schoten aanvankelijk tekort, zoals vaker in dergelijke gevallen. Na de verbijstering en het ongeloof kwamen de reconstructie, de analyse en de psychologisering. Nu wordt verwoed gezocht naar de diepere oorzaken. Zestien mensen zijn door de 19-jarige Robert Steinhäuser in koelen bloede afgemaakt, vermoedelijk uit wraak voor het feit dat hij van school was gestuurd en geen eindexamen mocht doen. Deze jonge Rambo bewapende zich – hij was lid van een schietvereniging – en zocht volledig in het zwart gekleed verhaal in het gebouw van het Gutenberg Gymnasium. Daarna doodde hij zichzelf.

Wat valt hieruit af te leiden? Duidelijk is wel dat dergelijke drama's zich niet meer uitsluitend in het verre Amerika voltrekken. Vrijdag werd Duitsland met het ondenkbare geconfronteerd. Vorige maand gebeurde dat in het Franse Nanterre, waar een gestoorde man het raadhuis binnenliep en acht lokale politici doodschoot. Een half jaar geleden schoot een amokmaker in het parlement van Zug in Zwitserland zijn semi-automatische wapen leeg. Veertien mensen werden gedood. In Nederland liep een gijzeling in de Rembrandttoren minder dramatisch af. Alleen de gijzelnemer kwam om. Het had erger kunnen zijn. Hij had de wapens en de missie. Ook hier ging het om een eenling, zonder twijfel doorgedraaid, maar toch berekenend en goed voorbereid.

Ons antwoord, zei premier Vogel van Thüringen, de deelstaat waarin Erfurt ligt, kan niet zijn: van scholen vestingen maken. Dat klinkt verstandig, hoewel ook scholen rekening dienen te houden met de gewelddadige realiteit van alledag. Zinniger is het om het wijdverbreide illegale wapenbezit aan te pakken en het legale te binden aan nog strengere regels. Veel ellende kan worden voorkomen als signalen van leerlingen tijdig worden onderkend, thuis en op school. Kandidaat-kanselier Stoiber vindt dat er een eind moet komen aan het verheerlijken van geweld op tv en video, in computerspelen en songteksten. Dat is makkelijker gezegd dan gedaan. Maar Stoiber heeft ontegenzeglijk een punt. De haatindustrie, schrijft de Frankfurter Allgemeine Zeitung vandaag, heeft wat in Erfurt is gebeurd allemaal voorgespeeld. Een samenhangend antigeweldbeleid zal het taboe dat nu nog rust op sanering van deze `bedrijfstak' kunnen doorbreken.